“Vô danh” và “nặc danh” là hai từ Hán Việt được người Việt dùng lâu đời, có nghĩa “không tên” và “giấu tên”, được dùng quen thuộc như “chiến sĩ vô danh”, “lá thư nặc danh”… nhưng tại sao Bộ trưởng Đào Ngọc Dung sửa bia mộ “Liệt sĩ vô danh” thành “Liệt sĩ chưa xác định được thông tin”?
Khoa tôi có đủ thành phần dân tộc, ngoài người Kinh, có người Bana, Êđê, Chăm, Giarai, Xơđăng… Một lần, có bạn người Kinh giới thiệu bạn mình là “dân tộc thiểu số”, tôi khuyên: “Không nên dùng khái niệm ‘dân tộc thiểu số’ gây mặc cảm cho bạn. Tất cả các bạn sống trên đất Việt đều là người Việt!“
Gần đây dân Việt gia tăng mê tín dị đoan đến chóng mặt. Các nhà nghiên cứu tìm nguyên nhân để có hướng khắc phục. Có thể quy về 3 nguồn: 1- Do người dân, 2- Do bộ phận quản lý đền chùa và người hành nghề mê tín, 3- Do sai lầm và yếu kém trong sự lãnh đạo và quản lý của chính quyền cộng sản.
Nhiều người đã biết Phạm Toàn, nhà giáo; Phạm Toàn – Châu Diên, nhà văn; Phạm Toàn, một trong ba chân kiềng vững chãi của trang web mang chí khí Việt Nam, trang web boxitvn. Ít người biết đến Phạm Toàn nghệ sĩ.
Đa phần đi chùa vì Tham. Ngay ý định ban đầu đi chùa là để mong được cái này hay cái kia rồi, khởi thuỷ đã tham thì làm sao mà không mê muội.
1. Ông làm quan to thì mong vững ghế, không bị ai dòm ngó, mong muốn được phước trên độ trì cho hoạn lộ được lên cao hơn nữa. Đi chùa lạy Phật kính trọng Sư xong về lại cấu kết trục lợi từ đất công, bảo kê cho thằng tội phạm này thằng tội phạm kia…
Mùng hai Tết, tôi rủ nhà văn Phạm Đình Trọng đến chúc Tết Nguyễn Duy. Từ lâu, tôi đã ngưỡng mộ Nguyễn Duy vì thơ rất hay và chữ rất đẹp. Thơ bây giờ bỏ tiền ra in, đem biếu, phải biếu thêm tiền để mong người ta… đọc, nhưng người ta chưa chắc đã đọc! Anh Trọng bảo tôi: đó là thơ ô mai, chua chua ngọt ngọt, xanh đỏ tím vàng… thơ ve gái! Nhưng thơ Duy in ra, tìm mua rất khó. Duy còn chép thơ in thành lịch tờ, bán Tết. Ai không mua được lịch có “thư pháp” của Duy để treo trên tường thì buồn lắm, trong đó có tôi.
Chỉ có lãnh chúa, chủ nô thời Trung Cổ, thời chưa có hiến pháp, chưa có luật pháp, thời quyền uy của lãnh chúa chủ nô là vô biên, không có giới hạn. Luật là chủ nô. Lời của chủ nô, ý muốn của chủ nô là luật pháp với bầy đàn. Thời người dân chỉ là bầy đàn nô lệ, không có cá nhân, không có quyền con người, không có quyền tự do ngôn luận. Lãnh chúa, chủ nô mới có thể tự cho mình cái quyền xử lí người dân khi người dân nói điều trái ý quyền lực.
Những công đoạn cuối cùng trong việc chỉnh trang, tu bổ công viên Mê Linh, tượng đài Trần Hưng Đạo đang gấp rút hoàn thành. Với diễn tiến này, có lẽ ngày mở cửa sẽ đúng vào dịp rằm tháng Giêng, cũng là trong khoảng 15-17/2/2022, tròn 33 năm cuộc chiến đấu bảo vệ các tỉnh biên giới phía Bắc trước sự tấn công của đội quân xâm lược Trung Quốc.
Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ. Ảnh trên mạng
Gió vẫn dập, sóng vẫn vùi ông Phùng Xuân Nhạ – Bộ trưởng Giáo dục Đào tạo Việt Nam, bất kể ông đã nhận trách nhiệm về những trục trặc trong Kỳ thi Tốt nghiệp Phổ thông Quốc gia 2018…
“Quỳ là hình thức đồng hóa sâu sắc nhất của văn hóa thống trị đối với kẻ bị trị. Kẻ thống trị biến kẻ bị trị thành thấp bé đến mức ngang hàng động vật đi bốn chân để chăn dắt. Ngược lại kẻ bị trị quỳ lâu sẽ nhầm tưởng mình là động vật không còn đủ khả năng đi hai chân và đáng bị cho kẻ khác chăn dắt. Nó là sản phẩm đặc trưng của thể chế độc tài không thể chối cãi. Quỳ làm cho con người nhu nhược mất hết khả năng phản kháng. Ở đâu có sống quỳ, ở đó có độc tài. Sự vĩ đại của chế độ độc tài là tạo ra thói quen sống quỳ cho mọi công dân để phục tùng cho lòng tham vô hạn của nó”.
Văn hóa không bao giờ là sản phẩm thuần nhất. Trong một cộng đồng, ít nhất luôn tồn tại hai thứ văn hóa đối lập: văn hóa của kẻ thống trị và văn hóa của kẻ bị trị. Kẻ thống trị tạo ra trật tự tôn ti để đè đầu cỡi cổ kẻ bị trị. Ngược lại, kẻ bị trị luôn nuôi mầm phản kháng để vươn lên thoát khỏi thế bị đè đầu cỡi cổ. Văn hóa của dân gian, văn hóa của những dân tộc thiểu số, kể cả văn hóa của các nước thuộc địa phản kháng, văn hóa thực dân đều thuộc văn hóa bị trị. Hai thứ văn hóa đối lập này, theo Foucault, sẽ luôn tương tác và tạo ra thế quân bình trong tổng thể văn hóa chung.
“Tôi đã trở thành một biểu tượng, kẻ hủy diệt những tên bán khống.” Dòng tweet gần đây của Elon Musk mang giọng điệu của một đấng cứu thế khiến các môn đệ của ông cảm thấy thích thú. Những diễn biến trong tháng 1/2021 đã thúc đẩy sự sùng bái đối với doanh nhân này. Câu chuyện GameStop đã mang lại cho Musk một kho đạn trong trận chiến dài hơi với những kẻ bán khống, đồng thời định vị ông như một người bảo trợ cho những nhà đầu tư nhỏ lẻ đang tấn công Phố Wall.
Tôi đã nhiều lần đến TP Hội An. Lần cuối vào tháng 1.2023 từ Hà Nội vào Hội An, đi thăm anh Nguyên Ngọc và viếng chị Hồ Thanh Tâm, vợ của anh Ngọc mới mất. Ngày 9.1.2023 tôi đi thăm Chùa Cầu, có thắp hương ở Chùa. Sau đó có gặp anh Nguyễn Sự, Bí thư Hội An cũ và được biết về chuyện trùng tu Chùa Cầu. Anh Sự kể việc trùng tu sẽ rất phức tạp vì thiếu hồ sơ gốc, phần kết cấu gỗ hư hại rất nhiều, rất khó để trùng tu tốt.
Không như bản tin thời sự, ghi hình lúc chiều, lập tức gấp gáp cắt cúp hình ảnh, biên tập nội dung thông tin vừa thời lượng bản tin rồi ngay buổi tối được phát lên sóng truyền hình.
Hồi nhỏ, tôi say sưa đọc Đất rừng phương Nam của nhà văn Đoàn Giỏi. Đó chắc chắn là tác phẩm nổi tiếng nhất của nhà văn người Mỹ Tho, của miền đất Nam Bộ bình dị và ngạt ngào thương yêu.
Đà Lạt chưa đi hết tầm nhìn kiến tạo ra nó, thực chất vẫn đang là một dự án phát triển dang dở. Đích đến một Paris phương đông trên cấu trúc một đô thị nghỉ dưỡng, một thành phố giáo dục, một trung tâm thanh niên có thể bắt gặp thời đại phục hưng của mình trong thế kỉ hiện tại. Thử nhìn vào nơi ngày nay người ta lăm le tạo một điểm nhấn mới cho trung tâm Đà Lạt.
Y Bham Enuôl, dân tộc Êđê, người sáng lập và lãnh đạo tổ chức FULRO (thứ ba từ trái sang), chụp ảnh với phóng viên William H. Chickering của tờ The New York Times. Ảnh: The New York Times
Các sắc tộc bản địa không chấp nhận sự kiểm soát của người Kinh đối với Tây Nguyên.
Vụ ông Nguyễn Xuân Gụ, phó chủ tịch phụ trách truyền thông Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF), bị công an bất ngờ kiểm tra, phát hiện trú ở một khách sạn tại TP.HCM với một em gái trong phòng, chỉ là đòn đánh dưới thắt lưng hòng triệt hạ uy tín nhau.
Ai cũng biết, đại hội liên đoàn bóng đá VFF nhiệm kỳ VIII sắp cận kề, bao người thèm khát ngồi vào chiếc ghế chủ tịch VFF, một chiếc ghế thu bộn tiền. Tựa kèo thơm trong cá độ bóng đá. Giết được thằng nào thì hay thằng đó. Cơ hội ngồi vào chiếc ghế kèo thơm sẽ nhiều hơn.
Văn Cao là một nhạc sĩ tài hoa của nền âm nhạc Việt. Là “một trong những gương mặt tiên phong, nổi bật nhất của trào lưu lãng mạn trong lịch sử âm nhạc Việt Nam”, Văn Cao từng tham gia Việt Minh, với thế mạnh của mình ông đã viết “nhiều ca khúc mang âm hưởng hào hùng” và “đã trở thành một nhạc sĩ tiêu biểu của dòng nhạc kháng chiến”. (1)
LTS: Nhân dịp nhà báo Lê Phú Khải chép tay một đoạn văn hay nói về Tết của học giả Phạm Quỳnh, tặng độc giả Tiếng Dân, chúng tôi xin được giới thiệu toàn bộ bài viết “Tâm lý ngày Tết” và bài “Tục thờ cúng tổ tiên ở nước Nam” của cụ Phạm Quỳnh viết năm 1930, đã được phổ biến trên blog Phạm Tôn vài năm trước.
____
Tâm lý ngày Tết
Phạm Quỳnh
Những dịp để cả một dân tộc được sống cùng nhau trong một tình cảm, một ý tưởng chung, cùng một xúc động tập thể, bao giờ cũng hiếm. Thường đấy phải là những sự kiện quan trọng, có liên quan ngay đến đời sống của cả cộng đồng, mới có thể tạo nên sự đồng nhất như vậy về ý nghĩ và rung cảm của mọi người.
Sáng Chủ Nhựt, cô Tám ve chai tới nhận chầu cà phê… thắng cá độ đá banh. Ô hô, các “bại tướng” của cô toàn là cánh mày râu, sành sõi môn đá bóng còn hơn sành món nhậu. Ông Hai Xích lô lắc đầu:
Karl Marx, người hoàn chỉnh thuyết duy vật biện chứng, cha đẻ của chủ nghĩa cộng sản khoa học mà Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tôn thờ xem đó là kim chỉ nam của mọi hành động, nói:
Nếu có nghiên cứu lịch sử VN (khách quan một chút) thì ta phải nhìn nhận là nếu không có Pháp “đô hộ” VN thì VN cũng trở thành thuộc địa của một đế quốc Tây phương khác (như Anh, Tây Ban Nha…). VN cũng có rất nhiều cơ hội để trở thành một “tỉnh” của TQ. Và ta cũng thấy rằng “chữ quốc ngữ” của các ông cố đạo không hề là phương tiện để thực dân chinh phục VN.
VN bị lệ thuộc Pháp là do “tình cờ địa lý” chớ không hề do “tham vọng lãnh thổ” của đế quốc Pháp. Mục tiêu chinh phục của Pháp thời đó, cũng như Anh và các đế quốc Tây phương khác, là lục địa Trung hoa. Lục địa này cực kỳ giàu có vì đông dân lại nhiều vàng bạc, ngọc ngà châu báu tơ lụa… trong khi quân sự lại yếu kém. VN thời đó, nhìn lại qua hình ảnh của các nhà du hành Pháp, rõ ràng kém mở mang, nếu không nói là cực nghèo, không có gì để gợi lòng tham của đế quốc. (Nếu không thì VN đã bị Anh chiếm trước cả Pháp).
Chắc chắn sẽ có kẻ la ó khi ta nói thẳng vào một sự thật: trình độ dân trí của ta rất thấp. Một ông quan nói ra điều này sẽ bị chửi, vì không có cơ sở nào nói dân trí ta thấp khi chúng ta đã đào tạo ra hàng chục vạn giáo sư tiến sĩ và đang phổ cập đại học.
Tôi nói cũng có thể bị chửi, vì tôi là thầy giáo. Một thầy giáo nói dân trí thấp đã là xúc phạm dân.
Mấy hôm nay đọc tin tức thấy ngôi sao điện ảnh Thẩm Thuý Hằng, người từng một thời được mệnh danh là Người đẹp Bình Dương, vừa qua đời tại Sài Gòn, khiến cho tôi cảm động và bồi hồi nhớ lại vài kỷ niệm với gia đình cô.
* Hoang ngôn: “Theo Luật Bảo vệ và Phát triển rừng và các quy định liên quan, công tác quản lý bảo vệ rừng là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân!”
* Tác giả: Ông Trang Quang Thành – giám đốc sở NN-PTNT tỉnh Đắk Lắk
* Nguồn: Báo Người Lao Động Online, ngày 12/12/2014
Cái thế hệ mà tôi muốn nói đến là thế hệ 4x, 5x, ra đời tại miền đất dưới vĩ tuyến 17, lớn lên trong cuộc chiến tàn khốc vào thập niên 1960 và nửa đầu thập niên 1970. Thế hệ đó đã được đào tạo trong một nền giáo dục khai phóng, tự do, để có thể suy nghĩ, hành xử theo đúng sự mách bảo của lương tri. Nếu coi việc cầm súng bảo vệ mảnh đất mình đang sống là một nghĩa vụ thiêng liêng, họ đi vào quân ngũ; còn nếu không đồng tình với chính sách của chính quyền đương thời, họ đi vào chiến khu, theo hàng ngũ những người Cộng sản.