Nhã Duy
2-2-2025
Như thông cáo từ Bạch Ốc ngay trước cuối tuần này, cùng trong phát biểu nhậm chức của tân Tổng thống Donald Trump, Mỹ chính thức áp thuế nhập cảng 25% lên Mexico và Canada, hai quốc gia đứng đầu trong danh sách xuất cảng vào Mỹ, bắt đầu từ đầu tháng Hai 2025.
Quốc gia thứ ba bị áp thuế là Trung Quốc, với mức thuế 10%, thấp hơn rất nhiều so với mức 60% mà Trump tuyên bố mạnh mẽ trong thời gian tranh cử và nhiều lần Trump đã bảo rằng sẽ áp dụng ngay trong ngày đầu tiên nhậm chức.
Có điều gì đang thay đổi?
Trước lễ nhậm chức, Trump đã mời Tập Cận Bình sang tham dự lễ nhậm chức nhiệm kỳ hai của mình, cũng như đã trao đổi vài vấn đề khác, trong đó có liên quan đến việc cứu TikTok. Trong lễ nhậm chức, nếu hàng loạt chỉ trích nhắm vào nội các tiền nhiệm của Tổng thống Joe Biden cùng các đời tổng thống Mỹ khác trong diễn từ của mình thì Trung Quốc chỉ bị (hay được) Donald Trump nhắc đến một lần, liên quan đến kênh đào Panama, chứ không phải vấn đề gì khác.
Cũng vậy, phát biểu mới đây qua màn ảnh tại diễn đàn kinh tế thế giới WEF tổ chức thường niên tại Davos, Thụy Sĩ, trong khi lại tiếp tục chỉ trích ngay những cấp lãnh đạo Hoa Kỳ tiền nhiệm của nước Mỹ trước cộng đồng quốc tế, Trump lại một lần nữa bảo rằng, ông ta có mối giao hữu rất tốt với Tập Cận Bình và mong muốn Hoa Kỳ có được mối quan hệ thân thiết với Trung Quốc, nhờ Trung Quốc giúp đỡ kết thúc cuộc chiến Ukraine.
Xem video clip (*) dẫn kèm bên dưới, thế giới có thể cảm nhận như là Donald Trump và nước Mỹ đang ở vị thế “chư hầu” muốn cầu thân, xin sự công bằng và giúp đỡ từ Trung Quốc hơn là một cường quốc; hoàn toàn khác hẳn giọng điệu dọa nạt mà Donald Trump vẫn thường sử dụng với các quốc gia đồng minh hay nhỏ bé khác.
Cũng trong phát biểu này, Donald Trump nhắc đến các quốc gia châu Á nói chung có mậu dịch thiếu công bằng với Mỹ, chắc chắn bao gồm cả Việt Nam, quốc gia xuất cảng 124.8 tỉ đô la hàng hóa sang Mỹ, đứng hàng thứ sáu trong năm 2024 vừa qua. Đài Loan, quốc gia đồng minh cung cấp chip điện tử chiến lược và quan trọng cho Mỹ cũng từng bị hăm dọa, thì việc áp thuế lên hàng hóa Việt Nam không có gì hứa hẹn sẽ không xảy ra. Tuy nhiên, hãy quay lại với Trung Quốc.
Nhìn lại nhiệm kỳ đầu tiên của Donald Trump, theo các báo cáo cùng dữ liệu từ các tổ chức và chuyên gia kinh tế Hoa Kỳ và thế giới, cuộc thương chiến bất thành với Trung Quốc đã không mang lại bất cứ kết quả nào. Trong nhiệm kỳ hai này, các quyết định không chỉ dựa vào chính sách ngoại giao của riêng Donald Trump và nội các của ông ta, mà còn phụ thuộc vào một dàn nội các tỉ phú đã bơm tiền cho sự tái đắc cử của Trump lẫn đang nắm các vị trí quan trọng trong chính phủ hiện nay. Hãy điểm qua một số mối quan hệ làm ăn với Trung Quốc của vài nhân vật này như thế nào.
Đầu tiên phải kể đến Elon Musk, chủ hãng Tesla và Space X, là người đã bơm tiền nhiều nhất cho chiến dịch tranh cử của Donald Trump và đang được xem như một “thủ tướng” không chính thức, ảnh hưởng đến các quyết định quan trọng của Trump.
Năm 2018, quyết định đầu tư xây dựng một đại công xưởng sản xuất xe Tesla ở Thượng Hải, Tesla đã nhanh chóng nhận được sự ủng hộ từ chính phủ Trung Quốc với mọi ưu đãi chưa từng có cho các hãng nước ngoài. Tesla là hãng nước ngoài đầu tiên hoạt động độc lập ở Trung Quốc mà không bị buộc phải có sự tham gia của chính phủ hay các hãng nội địa, cũng như nhà máy này được xây dựng với một tốc độ kỷ lục, từ lúc khởi công cho đến khi loạt xe Tesla đầu tiên xuất xưởng vào năm 2019 chưa đến một năm.
Kết quả cho đến nay: Tập đoàn xe BYD mới mẻ và hầu như vô danh với thế giới của Trung quốc đã qua mặt Tesla, trở thành hãng cung cấp xe điện EV nhiều nhất thế giới. Kỹ thuật EV này đến từ đâu? Người ta có thể hỏi rằng liệu những kỹ thuật của Tesla và nước Mỹ đã “giúp” gì cho BYD đạt đến kết quả nhanh chóng này từ năm 2020, kể từ sau khi Tesla được vào Trung Quốc?
Bên cạnh đó, Tesla có thể trở thành một dạng “con tin”, ảnh hưởng đến các chính sách của Mỹ ở Trung Quốc. Xem việc đảo ngược quyết định cấm TikTok đã được Quốc Hội Hoa Kỳ chuẩn thuận và ký thành luật trước lo ngại về an ninh quốc gia mà Donald Trump cũng từng thừa nhận, là một ví dụ. Trump và Elon Musk muốn cứu TikTok vì sau khi đã đánh cắp hết kỹ thuật chế tạo xe điện, Trung quốc không cần đến Tesla nữa và có thể cấm Tesla để trả đũa nếu Mỹ cấm TikTok.
Nhân vật thứ nhì có thể kể đến là tỉ phú goá phụ Miriam Adelson, chủ nhân tập đoàn sòng bài Las Vegas Sands. Adelson đã ủng hộ Trump 100 triệu đô la với cam kết sẵn sàng ký ngân phiếu khống để Trump được tái đắc cử với bất cứ giá nào. Tập đoàn con của Sands là Sands China Ltd. hoạt động rất mạnh tại Macau của Trung Quốc, mở rộng hoạt động sang Singapore nhằm thu hút khách chơi bài người Hoa từ Trung Quốc và các quốc gia lân cận. Sands cần giữ mối quan hệ tốt với chính phủ Trung Quốc để phát triển kỹ nghệ cờ bạc của mình tại Macau lẫn châu Á là điều khó phủ nhận.
Nhân vật cuối nhưng còn có thể kể thêm nữa, là tỉ phú tài chính Howard Lutnick, người đang chờ được Quốc hội chuẩn thuận làm Bộ trưởng Thương Mại Hoa Kỳ. Việc Lutnick sẽ nắm giữ cương vị Bộ trưởng Thương Mại làm giới quan sát lo ngại sẽ xung đột lợi ích cùng các quyết định liên quan đến mậu dịch của Hoa Kỳ với Trung Quốc vì Lutnick có cổ phần hay đang hợp tác làm ăn với các tập đoàn tài chính của Trung Quốc là Cantor and BGC, những tập đoàn liên doanh với các công ty quốc doanh của Trung Quốc.
Giáo sư Kathleen Clark về các vấn đạo đức công quyền thuộc đại học Washington University cho rằng, Howard Lutnick đơn giản là một “đối tác kinh doanh” với chính phủ Trung Quốc, có thể bị Trung Quốc chi phối đến các hoạt động thương mại giữa hai quốc gia.
Donald Trump cùng gia đình cũng đã từng làm ăn thân thiết với Trung Quốc trước khi trở thành tổng thống Hoa Kỳ, thậm chí các món hàng được rao bán trong chiến dịch tái tranh cử lần hai vẫn tiếp tục được sản xuất ở Trung Quốc. Chính sách của Trump với Trung Quốc nhiệm kỳ hai này có như thế nào cũng khó có thể đi ngược lại quyền lợi của những nhà tài phiệt đã và đang đổ tiền cho ông ta và các dân biểu Cộng Hòa.
Việc áp dụng thuế quan như một chiến lược ngoại giao của Donald Trump, không chỉ trong thương mại mà như các áp lực khác, có thể dẫn đến thương chiến thương mại và liệu có hiệu quả hay không, có thể cần sẽ trở lại trong một bài phân tích khác chi tiết hơn. Bởi nước Mỹ không thể áp thuế lên các mặt hàng mình không sản xuất, hoặc nếu có sản xuất sẽ thiếu hiệu quả kinh tế và không đủ nguồn nhân lực cấp thấp. Mặt khác, các quốc gia khác sẽ không đơn giản ngồi yên để Mỹ lấn át.
Hãy nhớ lại những bãi xe trống trơn vì nạn thiếu hụt xe hơi ở Mỹ vài năm trước, bắt đầu từ giai đoạn cuối trong nhiệm kỳ một của Trump và sau khi Trump giới hạn việc nhập cảng chip từ Trung Quốc. Lý do được đưa ra là do nạn khan hiếm chip điện tử trong thời gian xảy ra dịch Covid, trong khi nguyên nhân ngầm ẩn khác là, Mỹ không thể chế tạo hết vài ngàn con chip điện tử dùng trong mỗi chiếc xe hơi. Việc một hay vài quốc gia nào đó viện lý do để ngừng cung cấp chỉ vài con chip hay vật liệu chế tạo quan trọng đã và sẽ gây ra sự tê liệt cho kỹ nghệ xe hơi nước Mỹ, đẩy giá xe lên cao cho người tiêu dùng ngay tại Mỹ muốn mua xe.
Với mức thuế 10% lên hàng hóa Trung Quốc, liệu đây là những “đòn ngoại giao” như giới ủng hộ Donald Trump luôn bào chữa, hay là sự thăm dò? Còn hiện nay, với các phát biểu cầu cạnh, một mức thuế “nhẹ nhàng” như vậy so với hai láng giềng đồng minh lâu đời Mexico và Canada, con đường “đánh Tàu” của Donald Trump trong nhiệm kỳ hai xem ra đã không như những người Việt ủng hộ ông kỳ vọng.
Và có lẽ họ sẽ càng thất vọng hơn một khi cú bắt tay lần thứ nhì của Donald Trump với Trung Quốc xảy ra.
_________
Chú thích:
(*) Trả lời của TT Donald Trump tại Davos, Thụy Sĩ: https://www.youtube.com/watch?v=OhUld5gYRPQ
Trump muốn lấy luôn cả dải Gaza luôn. Ha ha ha… Nước Mỹ vĩ đại quá trời quá đất rồi!
https://www.npr.org/2025/02/04/nx-s1-5287012/trump-netanyahu-ceasefire-gaza
Trump nào ký hiệp ước tự do mậu dịch giữa 3 nước. NAFTA là do Clinton ( cái tên dâm dân chủ )khởi xướng và ký kết . Biết thì nói không biết thì đừng ba hoa chúng cười Nguyen à.
Mình không thấy ai viết gì về NAFTA trong bài hay comment, chỉ thấy ông bạn viết thôi.
Mình chỉ nói thêm rằng, NAFTA (North American Free Trade Agreement) do Clinton ký. Trump lấy NAFTA rồi sửa lại thành USMCA (United States-Mexico-Canada Agreement), với nội dung không có gì thay đổi. Ai không tin thì cứ mở 2 cái agreement này đọc thử, sẽ thấy nội dung của chúng chẳng có gì khác nhau cả.
https://ustr.gov/trade-agreements/free-trade-agreements/united-states-mexico-canada-agreement
Hy vọng, danh sách những người bị ‘tống cổ’ ra khỏi nước Mỹ sẽ không có tên của những người bỏ phiếu cho Trump!
Hy vọng, Danh sách bị cắt tiền trợ cấp không có tên những người bỏ phiếu cho Trump!
………………………………………………………………………………………………………..
Nhắc lại lời của cố Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu: Đừng nghe những gì Trump nói, hãy nhìn kỹ những gì Trump làm!
Nhiều người dân Việt đã từng tin vào những lời nói dối của bọn này, không nhìn vào những gì chúng làm, nên đã tán gia bại sản, mất hết tất cả… may mắn là những người này vẫn còn giữ được cái mạng. Tiếc là sau mấy chục năm, họ vẫn không học được bài học nào cả!
Ông Trump là một doanh nhân đi làm chính trị “bất đắc dĩ ” vì một lý do mà ông từng truyên bố :“Nếu không có sự yếu kém của các chính quyền tiền nhiệm (Clinton, Bush con, Obama) thì tôi (Trump) không ra ứng cử.”
Người ta làm chính trị từ tay không, chỉ có vài trăm ngàn đô dính túi, sau 8 năm làm Tổng thống, mấy năm ngồi ghế chủ tịch Quốc Hội đã có hàng trăm triệu trong kho! Nên muốn ngồi lì đến chết.
Tỉ phú Trump ra làm TT mới 4 năm tài sản mất đi một nửa, và chỉ lãnh lương “một đô la” (mỗi tháng?) cọng lại tiền lương TT cuả một nhiêm kỳ 4 năm là 48 đô, chỉ đủ ăn một tô phở. Vậy ông ta ra làm chính trị vì cái gì mà bị lăng mạ, vùi dập từ khi ra ứng cử lần đầu, 4 năm ở Bạch cung, 4 năm ngồi nhà bây giờ vẫn còn âm ỉ?
Là một doanh nhân có lòng nhân ái với niềm tin vào Thượng Đế, Trump đem kinh tế phối hợp với chính trị để hành xử. Quân sự là hạ sách bất dĩ cuối cùng mà thôi. Trump không muốn đem máu xương binh lính của mình và máu xương quân sĩ đối phương để vun bồi cho danh lợi và địa vị của mình, cái kiểu: ”Đường vinh quang xây xác quân thù!” của Cộng sản!
Có lẽ Trump cũng biết qua binh pháp, nên ông ta thấu hiểu rằng: “Sư xuất dĩ luật, phủ, tàng, hung” như Napoleon, Hitler và nay Putin phạm phải!
Trong mặt trận quân sự, kinh tế…cũng như đốn hạ một cây đại thụ không thể ngu ngốc ra sức đào tận gốc, phải chặt cành tỉa ngọn lần lần. Phải triệt hạ trước thứ cành nhánh Tầu cộng đã phủ tràn hai nơi Bắc và Nam nước Mỹ trước, đào sơ vài rễ con nơi gốc cây.
Mới làm việc chưa tới 3 tuần lễ, Trump đã bị lu loa: “Ơ! Sao khi tranh cử tuyên bố (láo) đánh thuế 60% mà nay hạ xuống còn 10%? Mà lại đánh hai lân bang cận kề tới 25%?”
Thật là một ý tưởng nhìn xa trông rộng???
“Ơ hay! Sao lại mời đối thủ dự lễ nhậm chức? Lấy lòng? Mua chuộc hay đầu hàng rồi hả?…”
Lấy lòng mua chuộc mà đối phương đi vào kế sách của mình thì vẫn tốt hơn “tập trận bắn đạn thật” chớ sao! “Tiên lễ hậu binh” sao nóng vội thế?! Là sách lược “Thần võ nhi bất sát”!
“Diễn văn nhậm chức mà toàn chỉ trích chính phủ tiền nhiệm. Chỉ nhắc đến kẻ thù chỉ có một lần liên quan đến kênh đào Panama, chứ không phải vấn đề gì khác!!!???”
Vậy thì phải đọc bài diễn văn năm, sáu, bảy…giờ đồng hồ, thống kê từng chi tiết cho đầy đủ thì nhà văng, nhà bình luận, nhà phán xét mới có đủ chứng cứ cụ thể mà chỉ trích ư?
Trên cơ thể, chỉ cần tác động đến một huyệt mạch trọng yếu thì ảnh hưởng lên toàn thân, đâu cần phải săm soi đến từng mạch máu nhỏ li ti!
Khối hổn độn trong và ngoài nước Mỹ hôm nay là lỗi của Trump. Đầu óc “minh mẫn, sáng láng” của Biden-Harris với nội các “siêu đẳng cấp” không dính líu gì cả: thế mà hơn một nửa người dân Mỹ đã quá “ngu ngốc” chọn sai người! Uất ức quá phải không?
Sự vận hành của vũ trụ vạn hữu là “trùng trùng duyên khởi”, chuyển động, đổi thay trong từng sát na. Có thể nào đứng mãi một chỗ trên dòng sông đang chảy xiết?
Từ chuyện bang giao Mỹ-Tầu, hợp tác kinh tế toàn cầu, ban “Tối huệ quốc” …mọi vấn nạn, lợi và hại, không phải mới một sớm một chiều, không phải cho do một người đã tạo nên, đã gây ra. Lấy chuyện làm ăn tư bản Mỹ với CS Tàu, vào :
“ con đường “đánh Tàu” của Donald Trump trong nhiệm kỳ hai xem ra đã không như những người Việt ủng hộ ông kỳ vọng.
Và có lẽ họ sẽ càng thất vọng hơn một khi cú bắt tay lần thứ nhì của Donald Trump với Trung Quốc xảy ra.”
Thì cứ tin như vậy cho sướng đi! Lấy những tài liệu của bọn cánh tả rồi phán như thánh vì nghĩ thiên hạ ít người nghe, đọc được ngoại ngữ.
Trump sẽ thành công hay thất bại còn nhiều yếu tố gian truân. Dù chỉ bằng con mắt thịt nếu có chút lương tri thì cũng thấy được ông ta thật có tấm lòng yêu nước Mỹ, yêu sự sống của nhân loại…ông ta ghét sự xấu ác bất kể là Đen, Vàng, Đỏ, Trắng… nên luôn được gán nhãn “ phân biệt, kỳ thị”!
Nắng hay mưa thì hợp ý người nầy mà không hợp với người khác. Chuyện thịên ác, tốt xấu có khi là “ý của Thượng Đế” nhưng với con người trần tục thì hầu hết hướng đến thiện lành, tốt đẹp. Trừ trường hợp khiếm thị (theo nghĩa bóng) nhưng khi đã sáng mắt, thấy được sự thật mà vẫn khư khư bám chặt suy nghĩ cũ thì óc não thuộc hàng phi phàm tục!!!
Nghe ông Ndan bình luận mà sởn gai ốc về lòng nhân ái của Trump được ông ca ngợi .
Làm chính trị bất đẵc dĩ !!!!!! He he he !!!
Thế nên ông có biết bao nhiêu chuyên gia chính trị , quân sự và cả cố vấn của y đã không thể chịu đựng được cái Bất đắc dĩ ấy vì nó rất ” ngu về chiến lược ” ( nguyên văn câu họ kêu lên ) . Nghờ u vì chỉ là 1 anh con buôn muốn đạt lợi nhuận tối đa , tính từng xu rồi 1 mình 1 chợ ngồi . Tai họa thay cái Bất đắc dĩ !
Lại còn ca tụng Trump yêu nước Mỹ ! Yêu nước hay yêu Quyền lực vậy , mà lải nhải mãi cái luận điêụ Biden gian lận bầu cử , kiện lên kiện xuống vẫn không chứng minh được gì , lại gây tai vạ kẻ chết , người tù vì bạo loạn 6j . Yêu nước thương dân đến thế thì thôi ! Không đóng thuế đủ , gian lận khai man hồ sơ kinh doanh để thu lời cho mình , nhà nước thân yêu có được Trump yêu dấu không nhỉ. ?
Không biết lý luận cao siêu như Ndan , chỉ vài nét nhỡn tiền bỗ bã này mà nói thôi ! Đáng lẽ hắn phải ngồi tù vì đã giàu còn tham rồi , thế mà hắn đang đẩy những người cùng khổ vào tù đấy ! Dễ ai có tấm lòng vàng như vậy , ngoài những tên bạo chúa của lịch sử .
“Thủ tướng Canada Justin Trudeau tuyên bố sẽ áp thuế 25% với 106,5 tỷ USD hàng Mỹ, sau khi Tổng thống Trump áp mức thuế tương tự với hầu hết hàng hóa từ nước láng giềng.
Ông Trudeau tối 1/2 (sáng 2/2 giờ Hà Nội) thông báo kế hoạch áp thuế trả đũa Mỹ theo hai giai đoạn, với tổng giá trị hàng hóa Mỹ bị ảnh hưởng là khoảng 155 tỷ CAD (hơn 106,5 tỷ USD). Trong giai đoạn một, lệnh áp thuế 25% sẽ tác động đến 20,5 tỷ USD hàng hóa Mỹ xuất khẩu sang Canada bắt đầu từ ngày 4/2. Giai đoạn hai sẽ được triển khai trong 21 ngày, tác động đến khoảng 86 tỷ USD hàng hóa Mỹ.
Ottawa đang cân nhắc thêm một số biện pháp trả đũa không dùng đến công cụ thuế, như hạn chế xuất khẩu khoáng sản quan trọng và sản phẩm năng lượng sang Mỹ, chặn công ty Mỹ tham gia đấu thầu những hợp đồng với chính phủ Canada.
Thủ tướng Trudeau cáo buộc sắc lệnh áp thuế trước đó của Tổng thống Mỹ Donald Trump là “âm mưu phá hoại nền kinh tế Canada”, vi phạm thỏa thuận tự do thương mại mà ba nước Mỹ – Canada – Mexico từng ký trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump, ông Trudeau nhấn mạnh đất nước mình “sẽ không đứng yên chịu đòn”. ( Theo Reuters )
Rồi dân Mỹ, nhất là những kẻ bỏ phiếu để đưa lão Trumo lên, sẽ lãnh đủ đòn phản công của ông Trudeau .
Đúng là, “gậy ông đập lưng ông !” .