Cắt giảm chương trình thừa – Giải pháp hợp lý không chỉ cho tình trạng dịch bệnh

  •  
  •  
  •  
  •  

Nguyễn Ngọc Chu

4-3-2020

1. Phần lớn những người đã học qua phổ thông và đại học, nhiều chục năm sau nhìn lại, thấy có bao nhiêu điều đáng ra không cần học, và bao nhiêu điều đáng ra phải học – nhưng đã không học. Đó là sự chiêm nghiệm của nhiều chục năm tích lũy kiến thức từng trải trường đời, chứ không phải suy nghĩ bất chợt của tuổi học sinh sinh viên mải chơi ham vui và say đắm yêu đương theo tiếng gọi bản năng của tạo hóa. Nếu còn hoài nghi, bạn hãy thử kiểm nghiệm lại xem?

Thế nào gọi là thừa? Muốn tránh tranh luận quá rộng thì phải định nghĩa. Thừa ở đây được hiểu một cách đơn giản, rằng học điều đó không có mảy may tác động tích cực nào cho cuộc đời của bạn.

Chương trình học phổ thông hiện hành đương nhiên là có nhiều điều thừa, và tất nhiên là còn những điều thiếu. Không đề cập cụ thể nhưng có những điều thừa cho tất cả, có những điều thừa cho người này mà lại cần cho người khác. Chẳng hạn như cùng lớp 12 mà bạn đi theo nghề Văn học Toán và thi tốt nghiệp đề Toán như người đi theo nghề Toán và ngược lại. Bởi thế nên mới phải cải cách.

Nhưng thế cũng chưa phản ánh đúng thực trạng học thừa. Vì có bao nhiêu điều học thừa, không chỉ “không có mảy may tác động tích cực nào cho cuộc đời của bạn” mà còn có hại cho cuộc đời bạn. Nó làm mất thời gian của bạn. Nó làm cho bạn khó chịu. Nó biến bạn thành kẻ dối lòng. Và nhiều điều khác nữa. Những điều thừa có hại sẽ được bàn ở một lúc khác.

2. Dịch bệnh Covid – 19 đã buộc học sinh cả nước ngừng học cho đến 1/3/2020 với THPT và 16/3/2020 với các cấp khác. Và Bộ GD-ĐT đã dời lịch kết thúc niên học 2019-2020. Theo đó: Kết thúc năm học trước ngày 30/6/2020; Xét công nhận hoàn thành chương trình tiểu học và xét công nhận tốt nghiệp THCS trước ngày 15/7/2020; Hoàn thành tuyển sinh vào lớp 10 trước ngày 15/8/2020; Thi THPT quốc gia từ ngày 23/7/2020 đến ngày 26/7/2020.

Để so sánh, xin viện dẫn lịch kết thúc năm học 2018-2019 của Hà Nội là ngày 24/5/2019. Và lịch thi tốt nghiệp THPT của Bộ GD-ĐT là 25-27/6/2019.

Thực ra thời gian nghỉ học chỉ khoảng 3 tuần đối với THPT và 5 tuần với học các cấp khác. Điều quan tâm nhất là học sinh lớp 12, các lớp dưới vẫn còn nhiều thời gian phía trước để bù đắp.

Vậy nên, đề xuất:

2.1. Cắt bỏ một số chương trình thừa, không quan trọng – để kết thúc năm học vào 31/5/2020 và kết thúc kỳ thi Tốt nghiệp THPT quốc gia không muộn hơn 30/ 6/2020.

2.2. Phần cắt bỏ hoàn toàn không ảnh hưởng đến kiến thức THPT trong so sánh sự tương thích với chương trình các nước tiên tiến, để đảm bảo các em không bị bất lợi ở bậc đại học trong và ngoài nước.

2.3. Phải thông báo rõ những phần cắt bỏ của chương trình lớp 12 không nằm trong phổ đề thi Tốt nghiệp THPT quốc gia.

3. Biết rằng, với Bộ GD – ĐT đã lên khung năm học rồi thì sự thay đổi là rất khó khăn. Muốn thay đổi, người đứng đầu phải rất trí tuệ và quyết đoán.

Ngay cả không thay đổi khung kết thúc năm học, thì việc cắt bỏ những phần thừa, không quan trọng, là điều rất cần phải làm. Nhất là để cho các em học sinh lớp 12 dồn thời gian và trí tuệ ôn lại những kiến thức quan trọng cần thiết cho cả chặng đường đại học và về sau.

Các địa phương sẽ không công khai tuyên bố cắt giảm các phần không quan trọng, mặc dù trong lòng các thầy cô rất muốn. Chỉ có Bộ GD-ĐT mới đủ thẩm quyền để làm việc đó.

Ở Bộ GD – ĐT có rất nhiều thầy cô đã dạy đại học và THPT, nên tự bản thân hiểu rất rõ các bài học thừa và những điều cần cắt bỏ. Cắt giảm những phần thừa là điều rất có lợi cho học sinh. Đừng để những bài học thừa trở thành thứ có hại. Đừng bắt học sinh đi lại quãng đường thừa mà mình đã từng phải đi qua.

Nếu trong trường hợp này, chưa kịp để cắt đi những chương trình thừa và có hại, thì cũng đau đáu để loại trừ chúng ra trong chương trình cải cách mới.

4. Dịch bệnh là thời chiến. Thời chiến thì đi tắt học vượt. Đó có thể lại là cách đi rất nhanh và đúng.

P/S: Giải pháp vui.

Trong trường hợp nếu các thầy khó quyết định cắt phần học thừa thì chuyển cho học sinh quyết định. Hãy đưa cho học sinh muốn đi theo ngành Sử ở bậc đại học cắt bỏ phần thừa ở môn Vật Lý; Và ngược lại, đưa cho học sinh sẽ đi theo ngành Vật Lý ở bậc đại học cắt bỏ phần thừa của môn Sử. Áp dụng Thủ tục này cho các môn khác. Kết quả sẽ được một chương trình học thực sự tối giản cuối THCS.

Giải pháp tuy vui nhưng lại cho một kết luận nghiêm túc: Vì sao lại phải học theo tự chọn bắt đầu từ cuối THCS!

Bình Luận từ Facebook

5 BÌNH LUẬN

  1. Sẵn dịp thầy Chu nói về ” Thừa, Thiếu”
    1. Quan thừa ( nhiều như giòi bọ),
    2. Trí thức thừa( nhiều hơn cú, dơi)
    Hai loại này đều thiếu tính thực tế, thiếu thực hành nghiêm trọng. Chúng thừa chữ viết văn bản, thừa chữ bán cho sv, hs, nhưng tối tăm về viễn kiến, tầm nhìn
    Sơ sơ góp vui với thầy Chu nhà nước đảng

  2. Chép lại: nghiemnv viết (04/03/2020 at 1:43 pm)
    Sẵn dịp thầy Chu nói về ” Thừa, Thiếu”
    1. Quan thừa (nhiều như giòi bọ),
    2. Trí thức thừa ( nhiều hơn cú, dơi)
    Hai loại này đều thiếu tính thực tế, thiếu thực hành nghiêm trọng. Chúng thừa chữ viết văn bản, thừa chữ bán cho sv, hs, nhưng tối tăm về viễn kiến, tầm nhìn
    Sơ sơ góp vui với thầy Chu nhà nước đảng

    Bình: 1) Mọi lần, nghiemnv không gọi TS Nguyễn Ngọc Chu là “thầy” (tôn trọng) mà dùng từ ngữ rất lăng mạ. 2) Lần này, hắn vẫn mách qué, xếp TS Nguyễn Ngọc Chu vào thành phần “nhà nước đảng” (éo ai hiểu chính các là cái gì).
    – Mời quý vị cho ý kiến: Liệu tác giả bài này có chấp nhận được gọi là “thầy Chu nhà nước đảng”?

  3. Cái cần thiết nhất để đáp ứng nhu cầu của xã hội và đồng thời hợp với khả năng của mỗi con người thì không thấy ai nói đến….

  4. Bác Ta huu quang!
    Sau khi học hết chương trình cơ sở, tác giả (Chu) đề nghị người học được học những môn “tự chọn”
    – Người học phải học đủ số giờ quy định và phải thi. Nhưng học cái gì, thì có nhiều môn để người học chọn cái nào thích hợp với mình.

  5. Những học sinh xuất sắc nhất của Vn ,kể cả sau này ra nước ngoài học tập cũng không thể giỏi được như tây, tại sao? Giải thích được người ta sẽ biết vấn đề chính nằm ở chỗ nào ,và tất nhiên nó không phải là những giảm tải chương trình, tự chọn môn học, mỗi ngày đến trường là một ngày vui, tiên học lễ hậu học văn……

BÌNH LUẬN

Xin bình luận ở đây
Xin nhập tên của bạn ở đây