Thấy gì từ cuộc gặp gỡ của người cùng phe chiến thắng

Hồ Phú Bông

3-4-2025

Xem một số ảnh trên bài viết của tác giả Lưu Trọng Văn, nơi gặp gỡ của Bí thư TP.HCM với trí thức phản biện, thoạt nhìn thấy khung cảnh có vẻ đơn sơ, giản dị. Không tràn ngập bông hoa, rất đặc trưng XHCN, như các cuộc gặp gỡ khác. Người tham dự mặc cũng bình thường, có vị còn muốn thể hiện thêm cách riêng… có vẻ “cà phê vỉa hè” giúp cho hình ảnh lãnh đạo đảng thể hiện được tính gần dân để lắng nghe… có lẽ hơn cả mong đợi của ban tổ chức (?)

Cũng có thể các vị trí thức tham dự muốn thể hiện không mấy quan tâm về cuộc gặp Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư TP.HCM qua thư mời với chữ ký của GS.TS Trình Quang Phú, Viện trưởng Viện nghiên cứu Phát triển Phương Đông.

Có vị nào nhận thư mời nhưng không tham dự không? Không biết!

Về phía tổ chức, họ chọn căn phòng có thảm màu đỏ tươi với li ti đốm trắng ngỡ như ngàn sao. Vải che quanh bàn màu đỏ rất đậm để thể hiện tính trang trọng của lời nói. Cụm hoa vàng, nhụy đỏ ở trung tâm. Trên bàn có hoa sen gần chỗ nhà văn Nguyễn Ngọc Tư ngồi. Phông là trống đồng màu xanh, khác với màu vàng ở cơ quan nhà nước.

Trang trí, sắp xếp tinh tế lấy màu đỏ làm chủ đạo chắc chắn không phải ngẫu nhiên. Thế nhưng Bí thư TP.HCM nói:

“Anh em hỏi tôi, chủ đề cuộc gặp này là gì? Tôi bảo là không tên. Hôm qua dự lễ khởi công cây cầu ở Trung tâm thành phố. Ngồi trên một con tàu neo đậu trên sông Sài Gòn, bất chợt nhớ lại truyện của một nhà văn nước ngoài có tên “Câu chuyện dòng sông” nói về dòng chảy của quá khứ, hiện tại, tương lai. Tôi sực nghĩ, à, ngày mai mình gặp những con người đã đi qua dòng chảy ấy khắc hoạ chân dung và những dấu ấn của họ. Tôi tràn những cảm xúc và coi cuộc gặp là cái duyên”. (Hết trích)

Với cách diễn đạt, khen ngợi vuốt ve người tham dự rất văn chương (như đoạn trích dẫn) liệu có “tràn những cảm xúc và coi cuộc gặp là cái duyên” hay không? Vì thành phần lãnh đạo tham dự còn có Phó ban Tuyên giáo – Dân vận Trung ương, cựu phó bí thư Thành uỷ, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, đại biểu Quốc hội… như bài tường thuật “Nói gì?” của PGS.TS Mạc Văn Trang.

Một cuộc gặp khá đầy đủ các thành phần, vai vế như thế, đặc biệt là Phó ban Tuyên giáo – Dân vận Trung ương thì phải nghĩ đó là chủ trương của Trung ương. Mà đã là chủ trương của Trung ương thì mục đích là gì?

Mục đích đó được tác giả Lưu Trọng Văn xác nhận. Chính tác giả và tất cả người tham dự cuộc gặp cùng chí hướng với Bí thư TP.HCM! Vì tựa đề “Chúng ta cùng chung nhau trên một dòng chảy” không có ký hiệu trích dẫn từ lời nói của Bí thư TP.HCM.

Vâng, “dòng chảy” đó được ca ngợi rất bài bản trong rất nhiều bài học. Từ sau 30 tháng 4 năm 1975, người miền Nam dù bị đày ải nơi kinh tế mới, dù bị hành xác, tra tấn trong các trại tập trung cải tạo, dù bị cướp mất gia sản, dù bị chết rừng, chết biển đều phải trải qua chịu đựng và tốn rất nhiều thời gian học về “dòng chảy” ấy.

“Dòng chảy” đó là “dòng thác cách mạng”. Là con đường tiến lên XHCN!

Về phía trí-thức-phản-biện, được mời phát biểu, đại khái có nội dung chung chung nói là họ bị ngộ nhận là phản động, dù không ai trong số họ vì phản biện mà bị tù.

Nói cách khác, trí-thức-phản-biện xác nhận họ trung thành với chế độ. Chỉ phản biện để cứu chế độ!

Tác giả Mạc Văn Trang xác nhận “Thực lòng tôi biết các trí thức phản biện chả ai ngu ngốc đi ‘chống phá’, ‘lật đổ’, vì họ (công an – NV) biết rất rõ chứ”.

Như vậy có hai loại trí thức. Trí thức XHCN phản-biện-không-bị-tù và trí thức phản-biện-từng-bị-tù. Không có trí thức phản-biện-từng-bị-tù nào tham dự cuộc gặp. Vì không được mời? Hay họ từ chối lời mời? (*)

Thực tế cuộc gặp mà hai tác giả Lưu Trọng Văn và Mạc Văn Trang tường thuật chỉ là cuộc gặp của trí thức XHCN phản-biện-không-bị-tù, với nhà cầm quyền.

Chính xác, là cuộc gặp gỡ của người cùng phe chiến thắng, chỉ vì bị ngộ nhận nên tìm cách hòa giải!

Cuối tháng 4 nầy là đúng 50 năm CSVN chiếm được miền Nam. Cuộc gặp để hòa giải của nhà cầm quyền với trí thức XHCN phản-biện-không-bị-tù, đương nhiên sẽ được phổ biến sâu rộng. Là một cách tuyên truyền trước khi đại lễ sắp diễn ra.

Tên gọi sẽ là 50 năm Thống nhất đất nước, thay vì 50 năm Giải phóng hay 50 Chiến thắng (?)

Sự thật thì Giải phóng, Chiến thắng hay Thống nhất cũng chỉ là cách nói, cách chơi chữ. Vì bản chất của cuộc chiến núi xương sông máu đã hai năm rõ mười. So với nhiều nước trên thế giới, họ đổi thay thể chế nhưng không hề bị huynh đệ tương tàn, nồi da xáo thịt như chúng ta! Vì thế không hề có cái gọi là “hòa hợp – hòa giải” ở những nước đó!

Hiện tại, thế hệ các gia đình Bắc/ Nam, Nam/ Bắc không liên quan đến chiến tranh, không ai muốn nhắc đến máu xương và hận thù (ngoại trừ lực lượng dư luận viên nòng cốt của chế độ). Thế hệ các gia đình thuần người miền Nam hay của người tị nạn cộng sản khắp nơi trên thế giới cũng vậy.

Thế nhưng, muốn thực sự Thống nhất, nhà cầm quyền phải giải quyết sòng phẳng chuyện gia sản của người miền Nam bị cướp công khai và trắng trợn, dù họ chỉ là dân, không phải “phản động”.

Dù nửa thế kỷ đã qua, hàng chục ngàn dân oan khắp nước mất nhà cửa, đất đai… vẫn còn đó. Họ từng sống lê lết ở lề đường, ở Ba Đình hàng, chục năm đi kêu cứu. Có người chết không nhắm mắt, nhà nước vẫn trơ trơ. Ngay tại TP.HCM những người từng che giấu bảo vệ cán bộ nằm vùng ở Thủ Thiêm vẫn trắng tay nhờ được “giải phóng”.

Đàn áp dân oan trên khắp nước, nhốt tù, chụp mũ họ là “phản động”, trước mắt đảng đang thắng. Nhưng, xin nhớ lại những gì đảng từng tuyên truyền: Ở đâu có áp bức, ở đó có đấu tranh!

Thế thì “thống nhất” hay “thống thiết” thưa các vị?

_______

(*) Ghi chú từ Tiếng Dân: Có lẽ tác giả quên vụ nhà thơ Hoàng Hưng đã từng bị bắt bỏ tù năm 1982, chỉ vì tập thơ của nhà thơ Hoàng Cầm. Mời đọc thêm thông tin tại các link sau đây:

https://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/Hoang_Hung_a_prisoner-poet_part1_MLam-20070722.html

https://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/HoangHungPrisonerPoetP2_MLam-20070730.html

https://vanviet.info/audio-van-viet/phong-van-nh-tho-hong-hung-ve-vu-n-hong-cam/