Xuất khẩu gạo: Có nên ngưng lúc này hay không?

  •  
  •  
  •  
  •  

LTS: Hôm nay, Chính phủ Việt Nam đã ra quyết định tạm dừng xuất khẩu gạo, với lý do bảo đảm an ninh lương thực do có thông tin Trung Quốc đang thu gom lúa gạo ở Việt Nam. Quyết định này, trước mắt ảnh hưởng rất lớn đến nông dân. Chiều nay, Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh có kiến nghị gửi Thủ tướng Chính phủ, yêu cầu tạm ngừng việc cấm xuất khẩu.

Quyết định ngưng xuất khẩu gạo hiện đang gây tranh cãi. Chúng tôi xin được giới thiệu hai ý kiến dưới đây của nhà báo Trương Châu Hữu Danh và của cô Nguyễn Thị Phương Dung, Giám đốc Công Ty TNHH Một Thành Viên Dịch Vụ và Thương Mại Sông Tiền, liên quan tới quyết định cấm xuất khẩu gạo nói trên. Kính mời quý độc giả bổ sung ý kiến.

____

24-3-2020

Trương Châu Hữu Danh: Nông dân đứng tim

Chỉ trong một ngày, giá lúa gạo trong nước xuống ào ào vì chỉ đạo ngừng xuất khẩu. Chiều nay, giá gạo giảm 500.000 đồng/tấn nhưng thương lái không ăn, không chốt giá.

Nông dân như ngồi trên lửa.

Chiều nay, lại có kiến nghị của Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh tạm ngừng việc cấm xuất khẩu. Nông dân hồi hợp chờ.

Thực tế, lúa gạo Việt Nam hiện không hề thiếu. Giá gạo 504 tại kho vẫn ở mức 9.300 đồng/kg. Các doanh nghiệp vẫn còn đầy kho (khoảng 3 triệu tấn gạo, chưa kể lúa đang thu hoạch và một lượng lớn gạo An ninh lương thực trong kho Cục Dự trữ).

Cấm xuất khẩu ngay bây giờ, nông dân chết trước, thương lái chết sau, và đến ngân hàng…

Diễn biến CRN khó lường, Chính phủ lo lắng là đúng – nhưng Bộ trưởng Trần Tuấn Anh có văn bản ngay lúc này là cần thiết!

Cá nhân tôi nghĩ, các bộ ngành cần chậm lại một nhịp trước khi quyết.

Cảm ơn ông Trần Tuấn Anh!

***

Nguyễn Thị Phương Dung: Đừng để cảm xúc lấn át!

Bài học về xuất nhập khẩu gạo vẫn còn nguyên đó. Năm 2008, khi mà Việt Nam đang xuất gạo với giá 900 USD một tấn (giá hiện tại gần 400 USD) thì có lệnh ngừng xuất khẩu. Giá gạo giảm còn 300USD. Trong khi Thái Lan mở kho xuất đi ào ào thì dân mình cay đắng chở gạo đi bán lẻ trước cổng các khu công nghiệp. Có thể các bạn không trong ngành nhưng hoàn toàn có thể kiểm chứng từ nhiều nguồn.

Từ năm 2008 đến nay, gạo Việt Nam luôn trong tình trạng thừa để xuất khẩu và xuất với giá cực rẻ. Lượng gạo làm ra, trừ phần chế biến, bia rượu và thức ăn chăn nuôi thì dân mình ăn chỉ một nửa, nửa còn lại bán ra nước ngoài với giá bèo hơn chữ bèo (khoảng 6-7 triệu tấn).

Năm nay hạn mặn khốc liệt ven biển Tây Nam, nông dân trồng lúa điêu đứng, nhưng lúa gạo cả nước làm ra vẫn thừa nhu cầu trong nước. Lợi dụng dịch bệnh, dân mình có tâm lý tích cốc phòng cơ, giá bán lẻ bị đẩy lên. Nhưng giá lúa tại ruộng, giá gạo tại kho, vẫn cứ thấp – và không hề thiếu.

Thiếu làm sao được khi quanh năm đều có thu hoạch lúa chứ không rạch ròi mỗi năm 2 vụ như mười mấy năm trước.

Cấm xuất khẩu ngay bây giờ, khi mà nông dân đang thu hoạch trong cảnh mất mùa, thì người bị thiệt hại trước mắt là nông dân. Họ, đa số phải bán lúa tại ruộng để trả nợ đại lý vật tư nông nghiệp, trả nợ ngân hàng. Có người còn “bán lúa non”, ăn trước trả sau.

Nếu cấm xuất khẩu, thì người kinh doanh lúa gạo như tôi sẽ lời, vì giá bán lẻ đến khách hàng không hề giảm, trong khi giá mua sĩ bị giảm sâu.

Đến 2018, Việt Nam sản xuất hơn 30,7 triệu tấn gạo, để ăn hơn 9 triệu tấn, thừa hơn 21,6 triệu tấn. Mất mùa khốc liệt nhất năm 2016 giảm 1 triệu tấn lúa (tương đương 400.000 tấn gạo).

Con số trên chưa bao gồm gạo trong kho dự trữ an ninh lương thực quốc gia (vì con số này tôi không nắm rõ, nhưng nguyên tắc vẫn phải bảo đảm đủ lương thực cho ít nhất 1 vụ). Năm nay cho tình huống khốc liệt khác gồm hạn mặn, dịch bệnh, mất 1 triệu tấn gạo, thì vẫn còn thừa hơn 20,6 triệu tấn gạo. Sao cấm làm chi?

Tôi thấy nhiều người dùng cảm xúc để hoan hô việc cấm xuất khẩu gạo. Trong tình hình hiện nay, ai cũng lo lắng là lẽ đương nhiên. Nhưng với một quyết sách ảnh hưởng đến hàng triệu nông dân, xin đừng dùng cảm xúc.

Bình Luận từ Facebook

5 BÌNH LUẬN

  1. Việc XK gạo hay không, số lượng bao nhiêu, tôi tin là chính phủ tính toán được.
    An ninh lương thực là sống còn lúc này. Nhà nước có thể trợ giá cho nông dân

  2. Hạn chế xuất khẩu và hạn chế từ từ. Không thể đùng 1 cái cấm hoàn toàn xuất khẩu gạo.

    Người trồng lúa doanh nghiệp buôn lúa gạo, ngân hàng cho nông dân, doanh nghiệp vay họ phải tính trước từ 1-2 năm theo tình hình thị trường lúc đó và tương lai 1-2 năm (khi chưa ai biết sẽ có đại dịch).

    Bây giờ cắt xuất khẩu ngay lập tức là họ chết tức tưởi trước. Cần phải làm 1 cách ôn hòa hơn. Lúc này TQ cần mua thì ta cứ bán cho họ với giá tốt cho nông dân. Nhưng không phải vét hết kho ra bán mà chỉ bán ở 1 mức độ thôi.

  3. “Nếu cấm xuất khẩu, thì người kinh doanh lúa gạo như tôi sẽ lời, vì giá bán lẻ đến khách hàng không hề giảm, trong khi giá mua sĩ bị giảm sâu.”
    -Trước khi nói về chuyện lúa gạo, Ta nói qua chuyện giá heo hơi tại VN
    Giá heo hơi tháng 03/2019 khoảng 35.000~40.000 đồng/kg, dịch tả heo Châu Phi đẩy giá lên cao 90.000~95.000 đồng/kg vào tháng 12/2019 & nay tháng 03/2020 giá heo hơi vẫn neo ở khoảng 80.000~85.000 đồng/kg. Ông Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh đã nhập thịt heo về đủ số lượng để đưa giá heo hơi trở lại 35.000~40.000 đồng/kg chưa? Chưa ăn thua!!! Ông Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Nguyễn Xuân Cường đã tái đàn để đưa giá heo hơi trở lại 35.000~40.000 đồng/kg chưa? Chưa ăn thua!!! Cảm nhận rằng sự phối hợp ăn ý của 02 Ông Bộ trưởng này chưa có hay ko có nên giá heo hơi vẫn “tự hào ngạo nghễ VN” ở giá 80.000~85.000 đồng/kg (01 ông tăng cường tối đa nhập thịt heo từ nhiều nguồn trên thị trường Thế giới, 01 ông tăng cường hổ trợ doanh nghiệp nhỏ lẻ tái đàn, 02 Ông phối hợp quyết liệt “chống tăng giá như chống giặc” thì mới trị dc đám doanh nghiệp chăn nuôi lớn, bắt tay nhau neo giá heo, kiếm lời bất chính trên công sức của ng lao động trong mùa dịch bệnh khó khăn này). Chính phủ cũng đã yc các doanh nghiệp lớn chăn nuôi heo phải giảm giá heo hơi về mức 60.000 đồng/kg, các doanh nghiệp lớn chăn nuôi heo trong nc có làm chưa? Chưa ăn thua!!! (họ đổ thừa muốn giảm giá xuống nữa thì Chính phủ cũng phải đồng hành kiểm soát tư thương giảm giá theo??? Này, các doanh nghiệp lớn chăn nuôi heo sao ko nhớ giá xăng dầu Thế giới hiện đã giảm sát đáy rồi nhé, giảm giá heo đi chứ mấy cha nội).
    -Điểm qua tin tức báo chí:
    “Sản lượng gạo Việt Nam hiện khoảng 42,84 triệu tấn một năm, theo Tổng cục Thống kê, tương đương với 26,78 tấn gạo đã xay xát. Trong đó, chúng ta xuất khẩu trung bình khoảng 5,8 đến 6 triệu tấn hàng năm, chiếm khoảng 9% sản lượng gạo xuất khẩu trên thế giới. Mỗi người Việt tiêu thụ khoảng 285 kg gạo mỗi năm, theo tổ chức chuyên nghiên cứu thị trường toàn cầu Index Box, tức nhu cầu tiêu thụ hàng năm của chúng ta chiếm khoảng 27,42 triệu tấn cho 96,2 triệu dân. Con số này cho thấy chúng ta có thể chỉ đang đảm bảo được nhu cầu tiêu thụ gạo trong nước. Song song đó, Việt Nam cũng nhập khẩu không ít gạo từ nước ngoài, phần lớn thông qua đường tiểu ngạch từ Thái Lan, Campuchia và cả Nhật bản.”.
    Vậy chuyện tạm ngừng xuất khẩu gạo Chính phủ yc 03 Ông: Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Nguyễn Xuân Cường, Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh, Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng ngồi lại với nhau trong 01 ngày rồi trả lời gấp: nên hay ko nên tạm ngừng xuất khẩu gạo từ 0h ngày 24/3/2020. 03 Ông phải tính toán ra cụ thể trong thời gian từ giờ đến tháng 8/2020 số lượng gạo tiêu thụ trong nc, số lượng gạo dự trữ quốc gia (bỏ qua ko tính lượng gạo dự trữ của các doanh nghiệp xuất khẩu gạo vì các doanh nghiệp có đời thủa nào góp phần bình ổn giá gạo thị trường, điển hình như doanh nghiệp chăn nuôi heo đấy), có tính thêm hệ số an toàn >1 cho số lượng gạo dự trữ & rồi tính ra kết quả số lượng gạo cho phép xuất khẩu hoặc tạm ngừng ko xuất khẩu, tham mưu cho Chính phủ khống chế số lượng gạo dc phép xuất khẩu hoặc tạm ngừng ko xuất khẩu trong mỗi tuần, mỗi tháng. Số liệu đầu vào, đầu ra nền KT nông nghiệp VN các Ông có hết & các Ông có đủ các chuyên viên tham mưu giỏi để giải quyết, mà các Ông làm ko dc thì biến bớt đi cho dân nhờ. Các Ông tính toán giỏi là trong tình hình dịch bệnh đang bùng phát mạnh trên Thế giới, cản trở cung cấp nguồn lực cho sx nông nghiệp VN, tình hình khô hạn, xâm nhập mặn, dịch bệnh châu chấu đang hoành hành Châu phi, sau dịch Thế giới có thiếu gạo?…vv…& các Ông đưa ra lời giải tốt nhất cho bài toán là đảm bảo an ninh lương thực, nông dân có lãi khi sx lúa (dẹp qua nhóm lợi ích, bạn vàng TQ ngay). Vậy thôi.
    P/s:
    -Vào tháng 8/2020 dự kiến hết dịch nên từ tháng 4 đến tháng 8/2020 dịch bệnh gây ảnh hưởng lớn đến việc cung cấp nguồn lực cho sx lúa, bỏ qua ko tính sản lượng vụ lúa hè thu Miền Nam từ tháng 4 đến tháng 8/2020, xem như là lượng gạo dự phòng nằm trên ruộng.
    -Nông dân ko quyết dc giá lúa, vì xong vụ lúa ng nông dân phải thu hoạch ngay bán lấy tiền liền, mới có tiền làm tiếp dc vụ sau, ko có dư tiền dự trữ lúa, chờ giá lúa lên bán có lời thay đổi cuộc sống. Tư thương, doanh nghiệp xuất khẩu gạo có kho dự trữ gạo, ép giá nông dân sau khi thu hoạch, trữ gạo đợi giá lên bán kiếm lời, Cuộc sống ng nông dân ko thoát nghèo dc, nông dân sống ko phải là sống , nông dân làm chỉ để tồn tại. Nông dân giúp cho tư thương, doanh nghiệp cùng một lô lốc lằng nhằng ăn theo sau có một cuộc sống tốt, sống khỏe trên hạt lúa, hạt gạo do chính tay họ làm ra. Thật khốn thay.

BÌNH LUẬN

Xin bình luận ở đây
Xin nhập tên của bạn ở đây