Dương Quốc Chính
25-3-3036
Cụ Phan Châu Trinh có một cái may mắn, đó là chết trước khi thành lập Đảng Cộng sản, cũng giống cụ Nguyễn Thái Học chết khi đảng mới ra đời vài tháng, chưa có mấy vai trò. Nếu họ còn sống thêm độ 5-10 năm, chắc cú là nếu sống đến năm 1946, thì thành phản động chắc luôn, thậm chí có thể bị Việt Minh tiêu diệt. Thế nên với quan điểm chính thống của Đảng Cộng sản thì cụ Phan Châu Trinh là “cải lương”, mong giặc “rủ lòng thương”. Thế là còn rất nhẹ nhàng đó.
Mình thấy quan điểm của giới sử học chính thống cũng đã đánh giá lại về cụ không còn cực đoan như xưa. Điều nhạy cảm nhất mà thường không tư liệu chính thống nào dám công khai đánh giá, hoặc không dám nói/ viết thẳng tưng, là quan điểm chính trị của cụ.
Cụ chủ trương không chống Pháp, mà ngược lại, học hỏi cái văn minh của người Pháp. Rồi tới khi quốc dân đủ độ văn minh, để người Pháp không thể coi thường, thì tự khắc sẽ giành được độc lập. Nói cách khác, dân trí đủ cao, văn minh đủ nhiều, thì mới có tư cách để độc lập. Chính là “Khai dân trí, chấn dân khí, hậu dân sinh”. Dân trí phải có trước tất cả.
Điều này hoàn toàn trái ngược với quan điểm bạo lực của Đảng Cộng sản và cả Quốc dân đảng là phải đánh đuổi thực dân, giành độc lập trước, có độc lập là có tất. Phải dùng mọi cách để đánh đuổi thực dân, kể cả dựa vào ngoại bang, giành độc lập là mục tiêu tiên quyết.
Cùng quan điểm bạo lực, thì Đảng Cộng sản cũng chia hai phe, ông Hồ Chí Minh thì muốn giành độc lập trước, chấp nhận liên kết với các giai cấp khác, chấp nhận liên kết với địa chủ, quan lại, trí thức, thương nhân. Từ đó mới mọc ra cái mặt trận Việt Minh, đa thành phần, do Đảng Cộng sản lãnh đạo.
Phe kia gồm bốn ông Tổng bí thư đầu tiên, đỏ hơn, theo chỉ đạo của Liên Xô (Quốc tế Cộng sản 3) là giành độc lập phải dựa trên giai cấp công nông, đồng thời phải đấu tranh giai cấp. Bốn ông này chết sớm, do Pháp đàn áp. Nên cuối cùng phe bác có được chính danh cướp chính quyền. Trong đó công lao của những người hữu sản là rất lớn. Thực tế những người lãnh đạo Việt Minh ban đầu đa phần không thuộc giới cần lao, điển hình là các ông Võ Nguyên Giáp, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng.
Quan điểm Pháp – Việt đề huề của cụ Phan Châu Trinh chính là nền tảng tư tưởng cho phe Quốc gia sau này. Điển hình là các ông Phạm Quỳnh (muốn có nền quân chủ lập hiến), Nguyễn Văn Vĩnh (muốn có nền cộng hòa thân Pháp), Bùi Quang Chiêu (cơ bản có quan điểm chính trị giống hai ông Phạm Quỳnh, Nguyễn Văn Vĩnh, muốn lập Hiến pháp nâng cao vai trò của người Việt trong chính quyền), sau này là các thành viên chính phủ Đế quốc Việt Nam rồi Quốc gia Việt Nam, VNCH. Họ có quan điểm thân Pháp, Nhật, Mỹ để kiến thiết quốc gia, nên bị sử chính thống sau này coi là tay sai, bán nước.
Thực tế đa phần trong số họ không hề giá áo túi cơm, đều yêu nước, muốn nước nhà phát triển, đặc biệt như các ông Phạm Quỳnh, Nguyễn Văn Vĩnh, Ngô Đình Diệm có tinh thần dân tộc rất cao. Như ông Diệm khá là ghét người Pháp, chỉ là không định đánh Pháp bằng bạo lực mà thôi.
Ông Phạm Quỳnh, ông Bùi Quang Chiêu, ông Ngô Đình Diệm sống tới sau ngày 2/9/1945, nên thành phản động, tay sai, ông Phan Châu Trinh mà sống đến lúc đó thì cũng bị vậy thôi.
Quan điểm của ông Phan Bội Châu và Quốc dân đảng cũng là bạo lực chống Pháp dựa vào ngoại bang. Ông Phan Bội Châu dựa vào người Nhật và mượn chính danh bằng ông Cường Để, cháu hoàng tử Cảnh, coi như vẫn duy trì quân chủ.
Còn Việt Nam Quốc dân đảng (sau 1945 hay được gọi tắt là Việt Quốc), Việt Nam Cách mệnh Đồng minh hội (Việt Cách) cũng có quan điểm bạo lực, đánh Pháp, dựa vào Trung Hoa Dân quốc (Trung Hoa Quốc dân đảng lãnh đạo). Có lẽ họ muốn có một nền cộng hòa dựa trên cách mạng tư sản, kiểu Trung Hoa Dân quốc?
Tuy không bị coi là cải lương và quan điểm bạo lực trùng khớp với Việt Minh, nhưng vì là cạnh tranh quyền lực và ý thức hệ khác biệt, nên hai bên tiêu diệt lẫn nhau, sau khoảng một năm hợp tác dưới áp lực của quân Tưởng. Hai đảng này, cùng các đảng phái quốc gia chống Pháp và không chống Pháp khác đều bị coi là phản động, Việt gian, bán nước (nếu được cầm quyền).
Như vậy, cần hiểu bản chất là các phe phái xung đột quan điểm, ý thức hệ và Đảng Cộng sản giành thắng lợi và biến các phe phái khác thành ra như thế, bao gồm cả cụ Phan Châu Trinh, cụ Phan Bội Châu. Chẳng qua họ chết sớm nên bị chửi nhẹ hơn các ông sống dai mà thôi.
Thế nên đừng ai thắc mắc về việc ông Lý Thụy được cho là cùng ông Lâm Đức Thụ đã báo mật thám Pháp để bắt ông Phan Bội Châu, thực tế là cả một số ông khác ít danh tiếng hơn (Xem “Ho Chi Minh the missing years”, có ebook bản dịch tiếng Việt).
Điều bất hạnh cho nước ta là cụ Phan Châu Trinh và những người noi gương cụ đã không thể thành công. Từ đó dẫn tới chiến tranh liên miên, chia rẽ chất chồng đến tận giờ này, khi “biển bò” vẫn bạo lực ngôn ngữ với người bất đồng tư tưởng.
Lẽ thường thì dân trí thấp sẽ ưa bạo lực, rồi oán thù qua lại chồng lên nhau, thế hệ này qua thế hệ khác. Cháu chắt chửi nhau vì cụ kỵ bắn nhau, rồi bị kích động bởi tuyên truyền địch – ta.
***
Hôm nọ mình xem trong một nhóm Prompt AI, có bạn nhờ phục chế ảnh cũ mốc (như hàng chục trường hợp khác mỗi ngày), nhưng ảnh gia đình bạn ấy cho thấy người đàn ông mặc quân phục VNCH. Thế là có vài người vào comment đại ý: “Gia đình lính Ngụy thì không giúp”.
Ngẫm thấy đau lòng, bất hạnh, bi ai ở chỗ đó. Duy trì sự chia rẽ ấy là tội ác.
Cụ Phan Châu Trinh đã chỉ ra 10 điều bi ai của dân tộc, bây giờ vẫn còn nguyên giá trị:
1. Trong khi người nước ngoài có chí cao, dám chết vì việc nghĩa, vì lợi dân ích nước; thì người nước mình tham sống sợ chết, chịu kiếp sống nhục nhã đoạ đày.
2. Trong khi người ta dẫu sang hay hèn, nam hay nữ ai cũng lo học lấy một nghề; thì người mình chỉ biết ngồi không ăn bám.
3. Trong khi họ có óc phiêu lưu mạo hiểm, dám đi khắp thế giới mở mang trí óc; thì ta suốt đời chỉ loanh quanh xó bếp, hú hí với vợ con.
4. Trong khi họ có tinh thần đùm bọc, thương yêu giúp đỡ lẫn nhau; thì ta lại chỉ quen thói giành giật, lừa đảo nhau vì chữ lợi.
5. Trong khi họ biết bỏ vốn lớn, giữ vững chữ tín trong kinh doanh làm cho tiền bạc lưu thông, đất nước ngày càng giàu có; thì ta quen thói bất nhân bất tín, cho vay cắt cổ, ăn quỵt vỗ nợ, để tiền bạc đất đai trở thành vô dụng.
6. Trong khi họ biết tiết kiệm tang lễ, cư xử hợp nghĩa với người chết; thì ta lo làm ma chay cho lớn, đến nỗi nhiều gia đình bán hết ruộng hết trâu.
7. Trong khi họ ra sức cải tiến phát minh, máy móc ngày càng tinh xảo; thì ta đầu óc thủ cựu, ếch ngồi đáy giếng, không có gan đua chen thực nghiệp.
8. Trong khi họ giỏi tổ chức công việc, sắp xếp giờ nghỉ giờ làm hợp lý, thì ta chỉ biết chơi bời, rượu chè cờ bạc, bỏ bê công việc.
9. Trong khi họ biết gắng gỏi tự lực tự cường, tin ở bản thân; thì ta chỉ mê tín nơi mồ mả, tướng số, việc gì cũng cầu trời khấn Phật.
10. Trong khi họ làm việc quan cốt ích nước lợi dân, đúng là “đầy tớ” của dân, được dân tín nhiệm; thì ta lo xoay xở chức quan để no ấm gia đình, vênh vang hoang phí, vơ vét áp bức dân chúng, v.v..
Trong hoàn cảnh HOÀN TOÀN ĐƠN ĐỘC, Không có HẬU THUẨN HỖ TRỢ NÀO như sau đó đảng cộng sản Đông Dương ( rồi VN ) đã được KHỐI CS, Nga Tàu DỐC LÒNG CHI VIỆN TÀI LỰC DỒI DÀO và THẤU ĐÁO như đã thấy,
Cho nên dầu là CÓ ĐẦY Ý CHÍ và ĐƯƠNG LỐI TIẾN BỘ CHO DÂN TỘC ( khong nhu DCSVN loi dung THOI CO , Phan Châu Trinh đã phải tiến hành khuynh hướng THẬT SỰ LẼ LOI nhưng MỘT CON ÉN KHÔNG LÀM NỖI MÙA XUÂN vì trong cái xã hội thực dân đô hộ đã vô cùng xô bồ và lạc hậu lúc đó đã có bao nhiêu khuynh hương tranh đấu khác biệt nhau.
Khuynh Hướng Phan Châu Trinh NHƯ ĐÃ PHẢI LẠC LÕNG GIỮA MỘT KHUNG CẢNH XẤU XA NHƯ VẬY.
Thật là VÔ CÙNG XUI XẼO và ĐAU THƯƠNG CHO DÂN TỘC.
Mười điều cụ Phan chỉ ra cái xấu, cái dở, cái tệ hại về dân trí của dân tộc Việt hơn trăm năm trước, nay thì sao ? Vũ như cẫn !
Và cái “điều bi ai” này, xem ra không có cơ hội sửa đổi . Dân càng ngu càng dễ cai trị chứ sao, thay đổi làm gì ?
Cứ xem những đứa con của quan chức cs du học các nước văn minh tiến bộ về, liệu cái đầu của chúng có thay đổi được gì không? Cha mẹ của chúng đã sắp xếp chỗ ngồi cho những “hồng phúc của dân tộc” hết cả rồi.
Một tay từng là bí thư của thành phố lớn nhất nước đã có học Havard cơ đấy. Nhưng cách cai trị của y trong nhiệm kỳ có đem lại điều gì tốt đẹp cho dân không ? Chả có gì sất ! (ngoài những lời khoác lác nghe chán ngấy ) .
Một cách trang trọng mà nhắc lại lời cụ Phan thêm lần nữa :
10. Trong khi họ làm việc quan cốt ích nước lợi dân, đúng là “đầy tớ” của dân, được dân tín nhiệm; thì ta lo xoay xở chức quan để no ấm gia đình, vênh vang hoang phí, vơ vét áp bức dân chúng, v.v..
Cho tớ được phép bổ xung vài điều
“thậm chí có thể bị Việt Minh tiêu diệt”
Chiến thắng Điện Biên Phủ có thể do Trung Quốc gây ra, nhưng diệt các đảng phái phi Cộng Sản khác thì trí tuệ Tướng Võ Nguyên Giáp dư sức đảm đương chuyện này
“Họ có quan điểm thân Pháp, Nhật, Mỹ để kiến thiết quốc gia, nên bị sử chính thống sau này coi là tay sai, bán nước”
Họ đúng . Sự hiện diện của giới trí thức hiện nay hoàn toàn dựa hẳn vào sự tồn tại của Đảng, còn Đảng còn họ .
“Điều bất hạnh cho nước ta là cụ Phan Châu Trinh và những người noi gương cụ đã không thể thành công”
Dương Quốc Chính nên đọc Nguyên Ngọc tưởng niệm 100 năm PCT, để biết là tư tưởng Phan Chu Trinh đã thành công .
“Lẽ thường thì dân trí thấp sẽ ưa bạo lực”
Rất đúng . Cứ nhìn wa U Cà . Mỹ đang tính xâm lược Iran
1- Nhờ khai dân trí với chủ nghĩa Mác, dân Việt đã khắc phục được . Cho tới khi Đổi Mới phúc it all up again
3-Chính tác giả cũng chỉ ra, mấy người ra nước ngoài chìm lỉm, hổng ai còn bít họ là ai . Tớ là 1 ví dụ (quá) đủ để chứng minh PCT sai chỗ ni
Những điều khác đều đã được chủ nghĩa Mác khắc phục trong cuộc nội chiến chống Mỹ & tay sai . Đổi Mới 1 phát, biến sạch sành sanh
Đã đến lúc xếp kỹ 5 điều vào rương và nên khắc cốt ghi tâm 10 điều mà cụ Phan Châu Trinh đã dạy.
Thành thật cảm ơn tác giả anh Dương Quốc Chính, đã cẩn thận đăng lên 10 Điều Tâm Niệm của cụ Phan Chu Trinh.
Tôi là hậu duệ của Phong Trào Đông Kinh Nghĩa Thục, cháu Ngoại của cụ Cử Nguyễn Hữu Cầu và cụ Bác Từ Long Lê Đại, hai người cùng sáng lập ra phong trào, và cùng bị thực dân Pháp đày ra Côn Đảo, từ đó kết thân với nhau để mẹ tôi(con gái út cụ Cử N.H. Cầu) lấy bố tôi (con trai cả cụ Lê Đại).
Tôi cố công miệt mài theo đuổi tư tưởng Du Học Làm Việc để tích lũy kinh nghiệm tối đa, nhằm mục đích ngày nào đó trở về quê hương đem sở trường kỹ sư cơ khí ra phục vụ đất nước.
Đến giờ tôi mới thật sự thất vọng hoàn toàn bởi lẽ những kẻ cầm quyền CSVN từ 100 năm qua đã cố tình dẫn dắt dân tộc vào con đường u mê tối tăm, lừa gạt dân tộc, che đậy Dân Trí.
_____________________
Cụ Phan Châu Trinh đã chỉ ra 10 điều bi ai của dân tộc, bây giờ vẫn còn nguyên giá trị:
1. Trong khi người nước ngoài có chí cao, dám chết vì việc nghĩa, vì lợi dân ích nước; thì người nước mình tham sống sợ chết, chịu kiếp sống nhục nhã đoạ đày.
2. Trong khi người ta dẫu sang hay hèn, nam hay nữ ai cũng lo học lấy một nghề; thì người mình chỉ biết ngồi không ăn bám.
3. Trong khi họ có óc phiêu lưu mạo hiểm, dám đi khắp thế giới mở mang trí óc; thì ta suốt đời chỉ loanh quanh xó bếp, hú hí với vợ con.
4. Trong khi họ có tinh thần đùm bọc, thương yêu giúp đỡ lẫn nhau; thì ta lại chỉ quen thói giành giật, lừa đảo nhau vì chữ lợi.
5. Trong khi họ biết bỏ vốn lớn, giữ vững chữ tín trong kinh doanh làm cho tiền bạc lưu thông, đất nước ngày càng giàu có; thì ta quen thói bất nhân bất tín, cho vay cắt cổ, ăn quỵt vỗ nợ, để tiền bạc đất đai trở thành vô dụng.
6. Trong khi họ biết tiết kiệm tang lễ, cư xử hợp nghĩa với người chết; thì ta lo làm ma chay cho lớn, đến nỗi nhiều gia đình bán hết ruộng hết trâu.
7. Trong khi họ ra sức cải tiến phát minh, máy móc ngày càng tinh xảo; thì ta đầu óc thủ cựu, ếch ngồi đáy giếng, không có gan đua chen thực nghiệp.
8. Trong khi họ giỏi tổ chức công việc, sắp xếp giờ nghỉ giờ làm hợp lý, thì ta chỉ biết chơi bời, rượu chè cờ bạc, bỏ bê công việc.
9. Trong khi họ biết gắng gỏi tự lực tự cường, tin ở bản thân; thì ta chỉ mê tín nơi mồ mả, tướng số, việc gì cũng cầu trời khấn Phật.
10. Trong khi họ làm việc quan cốt ích nước lợi dân, đúng là “đầy tớ” của dân, được dân tín nhiệm; thì ta lo xoay xở chức quan để no ấm gia đình, vênh vang hoang phí, vơ vét áp bức dân chúng, v.v..
Dân tộc mình có lẽ không khá hơn được đâu anh LQT à, nơi anh ở đảm bảo cũng có những thành phần mà Gia Nã Đại nhận lầm vì tuy sống ở đó mấy chục năm nhưng chẳng học được gì, nghĩa là chẳng học được cái gì gọi là văn minh xứ người. Vietnamese mà tụ lại sống gần nhau thì ối giời ơi bao nhiêu tật xấu lại từ trong xó xỉnh nào quay lại so gan cùng tuế nguyệt, như cụ Diệm đã phân tán dân di cư sau khi vào nam là chánh sách rất hay vì giúp họ học được cái mới cái văn minh, tụi tây cũng làm như vậy với nhân nhập cư. Anh để ý trên trang mạng ở Vn và TC, khi ai đó gặp nạn thì rất ít người xăn tay áo lao vào giúp đỡ, phần đông móc điện thoại ra quay rồi tung lên mạng. Nay nước Việt bị đô hộ bởi đám đầu đất và bị đầu đất hóa thì tương lai mù mịt lắm, về quê mà nói đôi điều lý giải thì bị rủa là đi xa về nhà nói phét. Bây giờ cụ Phan Châu Trinh mà có sống lại thì cụ cũng ôm tay nải bỏ của chạy lấy người hoặc bị gán ghép là phản động đúng như anh DQC đã nói ở trên. Lạy thánh mớ bái, xin ban cho con dân nước Việt bớt đi một phần tánh xấu ơi là xấu, người việt xấu xí.