Mùa Covid-19, đột nhiên nhiều người bị ngã xuống chiến trường!

Lê Thiếu Nhơn

31-7-2020

Cả nước đang dồn sức chống dịch, không phải lúc tranh cãi hay phản biện. Thế nhưng, có những thông tin cần phải “nói lại cho rõ” ngay.

Anh Chung chống dịch

Dương Quốc Chính

30-7-2020

Vừa rồi có status của anh TVH ca ngợi anh Chung chống dịch hiệu quả. Thực ra cũng chả sai, nhưng mà tỉnh quái nào chống dịch mà chả thế!? Anh em cùng chung một bài do Bộ Y tế chỉ đạo. Có khác nhau chút ở việc chém gió. Ghi nhận là anh Chung chém mạnh dạn hơn lãnh đạo các tỉnh khác về nguy cơ.

Mắc dịch này chống dịch kia

Tâm Chánh

29-7-2020

Lần này cúm Vũ Hán ra mặt bằng chính cách thức mà kịch bản khởi dịch lần trước chưa kịp xảy ra.

Đại dịch Covid-19 và lỗ hổng an ninh biên giới

Nguyễn Ngọc Chu

29-7-2020

Công dân Trung Quốc nhập cảnh trái phép vào Việt Nam được trao trả. Ảnh: N.H/TN

Sự hẹp hòi trên gương mặt quê hương

Báo Sạch

Thanh Nhã

28-7-2020

Tháng trước, khi rời Đà Nẵng, tôi đã khấp khởi mừng khi nhìn thấy những đoàn xe du khách. Tôi nhen lên hy vọng các cơ sở kinh doanh sẽ mở cửa trở lại, các điểm check in sẽ í ới tiếng cười.

Y tế chúng ta đang ở đâu

Võ Xuân Sơn

20-7-2020

Hồi đó, chúng tôi luôn có những ca bệnh u não mà thế giới này hầu như rất hiếm có. Đó là những khối u to bằng trái cam, trái bưởi, chiếm hết cả một phần hộp sọ. U tủy cũng vậy, có những khối u chiếm hết cả ống sống, dài gần cả chục đốt sống.

Giới hạn của những bức ảnh báo chí

Huy Đức

18-7-2020

Ảnh: VNExpress

Theo dõi ca mổ tách rời cặp Song Nhi, một chuyên gia truyền thông hỏi tôi, báo chí đặc tả như vậy thì có xâm phạm quyền riêng tư quá không, có tôn trọng bệnh nhân không. Tôi không thể trả lời ngay được. Cuộc đời của hai cháu Trúc Nhi và Diệu Nhi sẽ còn ở lại trong y văn của loài người. Y học sẽ có một “case-study” vô giá. Bằng sự cống hiến cho y học thân phận của mình, hai cháu cũng sẽ được thụ hưởng những tiến bộ trong ngành y mà loài người đang có.

Xin lỗi vì những suy nghĩ đi ngược đám đông

Võ Xuân Sơn

17-7-2020

Đang trong lúc mọi người vui mà nói cái gì ngược lại, thì có thể bị coi là kẻ phá thối. Tôi không muốn bị coi là kẻ phá thối trong vụ mổ tách hai cháu bé dính nhau vừa qua. Hi vọng là hôm nay, sự vui sướng đã hạ nhiệt chút ít.

Thuốc sốt rét, “chiến tranh và hòa bình”

Nhã Duy

20-5-2020

Thuốc sốt rét được xem là thứ bùa hộ mạng trong chiến tranh Việt Nam. Xứ sở nhiệt đới, rừng rậm, bịnh sốt rét lây lan từ muỗi đã là thứ vũ khí không tên của các bên tham chiến.

Tình yêu và tuyệt vọng

Atlantic

Tác giả: Erika Hayasaki

Dịch giả: Bùi Như Mai

5-5-2020

Vợ chồng Chloe và Ted Le và bé Kendrick. Nguồn: Chloe Le / The Atlantic

Chloe Lê bị COVID-19 nhẹ. Ted, chồng cô, phải vào ICU (Intensive Care Unit – phòng chăm sóc đặc biệt dành cho người bị bệnh nặng). Trong nhiều tuần lễ, Chloe đã chạy đua với một hệ thống bị tắc nghẽn, cố gắng hiến huyết thanh của mình cho Ted với hy vọng cứu sống chồng.

Tại sao Trump không thể hiểu được xúc cảm của dân

Washington Post

Tác giả: Paul Waldman

Dịch giả: Bùi Như Mai

5-5-2020

Trump nói “Tôi nghĩ dân chúng đã bắt đầu cảm thấy thoải mái rồi. Đất nước mở cửa lại rồi. Chúng tôi đã cứu hàng triệu mạng sống”.

Ai cần đeo kính chống giọt bắn?

Huy Nguyễn

5-5-2020

Giai đoạn tôi ở Nhật cách đây hơn 10 năm thì thấy các nhân viên một số nhà hàng sang trọng, nhân viên chế biến thức ăn ở các quầy hàng đặt ở siêu thị có đeo kính chống giọt bắn. Đó là một loại kính plastic chỉ che phần miệng và mũi của người chế biến thức ăn để ngăn việc phun sương từ người chế biến thức ăn vào thức ăn.

Covid-19: Tháng Tư chết chóc, tháng Tư hy vọng, tháng Tư độc ác

Washington Post

Tác giả: Marc Fisher, Abigail Hauslohner, Hannah Natanson, Lori Rozsa

Dịch giả: T.Vấn

2-5-2020

Tháng Tư chết chóc. Thây người xếp lớp. Xác những ông già bà cả (những người cha người mẹ) được bỏ vào từng túi nhựa, rồi chuyển đến thùng lạnh trên những chiếc xe tải đậu ở giữa sân bệnh viện. Những người ấy từ bỏ cõi đời này không kịp (và không được có dịp) nói lời từ giã, không được nhìn thấy lần cuối cùng ánh mắt yêu thương (của người thân), không được một nắm tay quyến luyến.

Làm thế nào chúng ta lại có một tổng thống ủng hộ việc tiêm nước sát trùng vào người? Phim “Hoa Hậu Phu Nhân Mỹ” cho chúng ta câu trả lời

Washington Post

Tác giả: Max Boot

Dịch giả: Ngọc Liên

27-4-2020

Làm thế nào mà Hoa Kỳ đi đến chỗ có một tổng thống nghĩ rằng tiếng động của các quạt gió gây ra ung thư, nhiệt độ tăng của địa cầu là một trò lừa bịp của Trung Quốc và các loại nước khử trùng thông dụng có thể là một phương thuốc hiệu quả chống lại virus corona?

Dịch bệnh sẽ càng kích thích tham nhũng?

Mạnh Quân

27-4-2020

Dân tình mấy nay đang sôi sục chửi rủa từ anh Cảm và đồng bọn cho tới những địa phương nào mua máy xét nghiệm tự động Realtime PCR với giá trên trời.

Trump nói rằng WHO đã không chia sẻ thông tin sớm về Covid-19 — Một báo cáo mới đã phủ nhận điều này

VOX

Tác giả: Riley Beggin

Dịch giả: Nguyễn Hoàng Ánh

19-4-2020

Một báo cáo của Washington Post cho thấy chính quyền Trump đã được cung cấp thông tin từ WHO ngay từ những ngày đầu của đại dịch.

Bàn thêm về Việt Nam chống đại dịch Covid-19 thành công

Mạc Văn Trang

25-4-2020

Là người Việt, dù ở trong hay ngoài nước, đều vui mừng vì Việt Nam, bước đầu đã thành công trong việc chống lại đại dịch Covid-19. Mà đâu chỉ người Việt, bạn bè trên thế giới cũng vui mừng và ghi nhân Việt Nam đã vượt qua đại họa một cách đáng ngạc nhiên…

Coronavirus và nước cờ mạo hiểm của Trung Quốc

Viet-Studies

Nguyễn Quang Dy

25-4-2020

Trong khi Mỹ và các nước phương Tây đang phải tập trung đối phó với đại dịch coronavirus bùng phát với hệ quả khó lường, thì Trung Quốc tranh thủ thời cơ mở chiến dịch tuyên truyền với “ngoại giao khẩu trang”, và tiếp tục “ngoại giao pháo hạm” tại Biển Đông. Đó là nước cờ mạo hiểm của Trung Quốc nhằm “đục nước béo cò” và “ngư ông đắc lợi”.

Có thật đúng như lời ông Hoàng Bình Quân?

Nguyễn Ngọc Chu

24-4-2020

Ông Hoàng Bình Quân và Chủ tịch TQ Tập Cận Bình. Ảnh: internet

1. Chương trình thời sự VTV lúc 19h ngày 23/4/2020 đã đưa tin về cuộc họp do TBT Nguyễn Phú Trọng chủ trì, có đánh giá về tình hình chống dịch virus corona của Việt Nam.

Đánh giá đúng để rút ra những kết luận mà tiếp tục đối phó, vì chiến dịch chống virus corona đang tiếp diễn phía trước. Đánh giá không sát thực sẽ rất có hại. Không hạ thấp nhưng cũng không được thổi phồng.

 Corona dung tha dân Việt?

Lê Thiên

24-4-2020

Ngày 19/4/2020, có bài báo lạ trên BBC: Virus corona: Trời thương dân Việt Nam hay ‘kém vệ sinh’ tạo miễn dịch? của tác giả “Hoa Mai gửi từ TP HCM”. Bài báo viết: “Việt Nam, trong trận bão tố quét qua khắp thế giới, vẫn đang đứng vững trong số 3 quốc gia ít ỏi chưa có ca nào tử vong vì COVID-19, với con số mắc bệnh tuy lai rai tăng thêm nhưng vẫn thấp kỷ lục: tính tới 19/4, vẫn 268 ca/100 triệu dân, 198 đã hồi phục và chưa có ai tử vong”.

“Ngồi ăn thì núi lở”

Trúc Nguyễn

23-4-2020

Bạn tôi sống ở thành phố thuộc nhóm “có nguy cơ cao” phải “giãn cách” ít nhất đến ngày 22/4. Cuối buổi chiều ngày 18/4 sau khi đạp xe nhiều km qua những con phố thưa vắng cảm giác chưa đủ nên anh ghé vào một sân bóng để chạy bộ.

Trên sân cỏ rộng hàng ngàn mét vuông có 3 người và 1 con chó, đeo khẩu trang và giãn cách tốt, ai nấy lầm lũi chạy như những xác chết di động. Nhưng chỉ khoảng 5 phút, xe bán tải CA phường xuất hiện phát loa yêu cầu giải tán. Đó là “zoom cận cảnh” một sinh hoạt xã hội thời chống dịch ở 1 phường của Sài Gòn, phải nói là nghiêm và đa phần người dân tuân thủ, hợp tác.

Chúng ta đang ở tuần thứ 3 giãn cách xã hội, có khả năng tiếp tục qua tuần thứ 4 đến cuối tháng, nhiều địa phương lên kế hoạch cho học sinh nghỉ học qua đến tuần đầu tháng 5. VN là một trong những nước kết quả phòng chống dịch bệnh tốt nhất thế giới…

Nhưng mặt khác “ngồi ăn thì núi lỡ“, 3 tuần giãn cách cũng là 3 tuần người dân nín thở để sống. Nền kinh tế đã “ngấm đòn”, người lao động bế tắc, đã có người Anh (dân “Ăng -Lê”) cầm bảng xuống đường xin tiền. Ngàn doanh nghiệp, vạn hộ kinh doanh, người dân sống bằng vốn vay, mỗi sáng mở bát ra là cục nợ to dần.

Một diễn biến khác, làn sóng mua bán sát nhập công ty đang diễn ra: “Theo Cục Đầu tư nước ngoài, trong tháng 3 có đến 940 lượt góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài với tổng giá trị vốn góp là hơn 1,172 tỉ đô la. So với cùng kỳ năm ngoái tăng gần 35%“. M&A là một hoạt động theo quy luật thị trường, nhưng xảy ra thời điểm này không tránh khỏi mất giá, bán rẻ gây thất thoát tài sản và thương hiệu, dù của tư nhân hay tổ chức thì xét cho cùng cũng là tài sản của quốc gia.

Dư luận chia hai phe: Tiếp tục cách ly hay phục hoạt lại nhịp sống xã hội… Từ những diễn biến nêu trên rồi đọc tin dịch bệnh hoành hành các nước châu Âu, Mỹ thì khó nói giải pháp nào hay hơn. Nhưng VN có những đặc thù riêng: nền kinh tế quy mô nhỏ, tích lũy thấp, đa phần doanh nghiệp sử dụng vốn vay, phúc lợi xã hội chưa phát triển, một bộ phận người dân chạy ăn từng bữa…

Hy sinh kinh tế để bảo vệ tính mạng người dân là quyết định chính trị có trách nhiệm nhưng sau hơn 3 tháng phòng chống dịch, 3 tuần cách ly xã hội chúng ta đã thu đạt kết quả tốt, đã rút ra được bài học kinh nghiệm là cơ sở để thực hiện nguyên tắc “Điều chỉnh tích cực” cùng với “Kiểm soát dịch bệnh” để tiến tới “Chung sống an toàn” như PTT Võ Đức Đam nêu trong cuộc họp BCĐ phòng chống dịch ngày 17/4.

Mỗi địa phương, tổ chức, đặc biệt là các viện, trường đại học… nên thiết kế những kịch bản chi tiết riêng để tái khởi động các hoạt động làm thí điểm. Đặt mục tiêu rủi ro mức độ nào là chấp nhận được, nếu vượt ngưỡng thì phải phong tỏa trở lại… rồi lượng giá kết quả rút kinh nghiệm tiến tới nhân rộng mô hình.

Một lãnh đạo trường Y nói “Trong cơ cấu chương trình đào tạo ngành y thì 2/3 thời lượng là sinh viên học lâm sàng. Sinh viên từ năm thứ 3 trở đi chủ yếu học lâm sàng. Mà học lâm sàng thì không thể học trực tuyến được”.

Bạn tôi, trưởng Khoa ngoai một  bệnh viện tuyến Trung ương nổi tiếng, tâm sự, đi chuyên tu nước ngoài như Mỹ, Nhật về, chủ yếu là làm việc với máy móc hiện đại, học cách quản lý chuyên nghiệp… còn chuyên môn thì môi trường thực hành không bằng VN vì ngày nào cũng có nạn nhân tai nạn giao thông cần mổ, bác sĩ cực nhưng cũng nhờ vậy tay nghề cao hơn hẳn so với đồng nghiệp cùng lứa ở nước ngoài.

Học ngành Y thì dịch bệnh là một cơ hội có một không hai để thâm nhập cọ xát với thực tế, nhưng thời gian vừa qua các trường Y “lock down” cùng với đất nước. Thiển nghĩ, đóng cửa trường Y để tránh dịch là một thiệt thòi cho sinh viên và tổn thất cho xã hội!

Nhà có người thân học Bách Khoa, những ngày đầu thực hiện giãn cách, tôi trông chờ trường đề xuất quy trình an toàn khép kín cho việc sinh viên đi học trở lại… thực tế thì sinh viên BK cũng học online, nghỉ miệt mài! Việc cho học sinh sinh viên nghỉ ở nhà bắt đầu thành quán tính nghỉ tiếp chắc cũng không sao, đến khi xuất hiện một lứa thanh niên tăng cân, phản ứng chậm, đầu óc tưng tưng… thành hiệu ứng xã hội mới cuống cuồng thấy “có sao” thì e là đã muộn!

Phát minh dễ thương cây “ATM gạo” trong mùa dịch là của một cá nhân, đội ngũ phòng chống dịch thì làm việc bở hơi, tai còn các Viện, các trường đại học… những nơi lý luận “đầy mình”, phòng nghiên cứu, cơ sở vật chất, nhân sự là hàng ngàn GS, TS, Thạc sĩ… thì đây là cơ hội để phát minh sáng kiến, ứng dụng, tiện ích thì không mấy động tĩnh, ngược lại nhất cử nhất động đều chờ và làm theo chỉ thị của Thủ tướng.

Nguyên nhân là do tâm lý thụ động, sợ trách nhiệm hay là vì vướng cơ chế? Nếu thế thì cần phải hạ bỏ gánh nặng cơ chế giải phóng năng lượng sáng tạo cho các nhà khoa học và lực lượng tri thức nước ta là một nhu cầu bức xúc! Có thể nói giới khoa học VN đang bỏ qua một cơ hội cống hiến, mang danh trí thức mà không bị thôi thúc của tâm thế phục vụ cuộc sống quả là đời buồn!

Mặt khác cũng có ý kiến cho rằng, nhờ lock down mà nhiều chỉ số môi trường khắp thế giới trong đó có VN tốt lên trông thấy, chẳng phải là tốt hay sao! Nhưng hơn 7 tỉ sinh linh trên trái đất này và một bộ phận không nhỏ trong gần 100 triệu dân VN phải lo sốt vó từng bữa ăn…

Ý thức về môi trường cần thể hiện trong mọi ứng xử sinh hoạt hàng ngày làm đều đặn năm này qua năm nọ cho thành kỷ luật mới hiệu quả chứ không phải hy sinh sinh mệnh kinh tế để cho Mẹ trái đất nghỉ mệt, hết dịch lại đâu vào đấy! Nếu lock down kéo dài đến cuối năm vẫn chưa có vaccine thì phải giải bài toán kinh tế làm sao?

Tham khảo

https://tuoitre.vn/cac-tinh-thanh-lan-luot-cong-bo-ke-hoach-thoi-gian-hoc-sinh-di-hoc-lai-20200417114006633.htm

https://www.thesaigontimes.vn/301799/thoi-covid–19-nuoc-ngoai-gia-tang-thau-tom-doanh-nghiep-viet.html

https://vietnamnet.vn/vn/thoi-su/dich-benh-con-keo-dai-tien-toi-chung-song-an-toan-voi-covid-19-634434.html

https://thanhnien.vn/giao-duc/chong-dich-covid-19-sinh-vien-y-khoa-van-phai-tam-nghi-hoc-lam-sang-1209082.html

https://tuoitre.vn/cach-ly-xa-hoi-den-22-4-ra-sao-20200416082512009.htm

Vì sao giám đốc CDC Hà Nội bị bắt?

Dương Phong

23-4-2020

Ông Nguyễn Nhật Cảm, giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Nội, bị bắt. Ảnh: Xuân Long/ TT

Theo điều tra báo chí, thời gian vừa qua CDC Hà Nội có mua thêm một hệ thống xét nghiệm realtime PCR, do số lượng mẫu nghi nhiễm COVID-19 cần xét nghiệm gia tăng.

Thở máy cho bệnh nhân Covid-19 diễn ra thế nào?

Der Spiegel

Tác giả: Martin U. Müller

Dịch giả: Nguyễn Văn Vui

17-4-2020

Một bệnh nhân được cung cấp oxy qua máy thở (ảnh lưu trữ). Nguồn: Drägerwerk / DPA

Trong đại dịch corona người ta rất thường nói đến máy thở và năng lực trong những nơi chăm sóc đặc biệt (ICU). Nhưng việc thở máy đối với bệnh nhân thật sự có nghĩa là gì? Và tại sao không phải chỉ cần có thiết bị tối tân là đủ?

Cố vấn Nhà Trắng so sánh người biểu tình chống lại “lệnh ở nhà” của các tiểu bang với nhà hoạt động Rosa Parks

TIME

Tác giả: Madeleine Carlisle

Dịch giả: Châu Minh Dũng

18-4-2020

Nhà kinh tế học bảo thủ Stephen Moore so sánh những người xuống đường biểu tình chống lại lệnh ở nhà [do chính quyền các tiểu bang ban hành nhằm hạn chế dịch COVID-19 lây lan] với bà Rosa Parks, nhà hoạt động biểu tượng của Kỷ nguyên Nhân quyền, theo một bài báo của Washington Post vừa được công bố tối thứ Sáu vừa rồi.

Chống dịch không thể chỉ bằng quyết định chính trị

Huy Đức

20-4-2020

Chiều qua, 4 ca được xét nghiệm nhanh bằng test huyết thanh học cho kết quả dương tính đã làm chúng ta đứng tim. Ba ngày trước đó Việt Nam không ghi nhận ca nhiễm Covid-19 mới nào. May mà tối trễ, kết quả PCR cho biết 4 trường hợp này âm tính. Lần trước, test nhanh cũng phát hiện 3 ca dương tính giả, đã cho cách li cả đến F1, F2… để rồi khi xét nghiệm PCR thì âm tính.

Vì sao các nước không nghe lời WHO?

Dinh-Van Nguyen

18-4-2020

Trong một thiên tai dịch bệnh, trách người là chuyện dễ làm nhất. Ngày xưa chưa biết, tất cả đều đổ lỗi tại trời (thiên tai), giờ thì mọi người đổ lỗi cho nhau.

Bác sỹ Lý Văn Lượng có cứu được ai không?

Đặng Sơn Duân

16-4-2020

Bác sỹ Lý Văn Lượng, người từng bị khiển trách vì đăng tải thông tin ban đầu về virus Vũ Hán, đã qua đời vì chính loại virus này vào đầu tháng hai.

Nhân vụ Mỹ thôi đóng tiền cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)

Trương Nhân Tuấn

16-4-2020

Thời “chiến tranh lạnh” 1950-1990, các định chế quốc tế, kiểu Liên Hiệp quốc, (hay các tổ chức thuộc LHQ như WHO, FAO, UNESCO…) là những “đấu trường” để các các quốc gia thuộc hai khối Tư bản – Cộng sản đấu đá lẫn nhau, tranh giành ảnh hưởng.

Covid-19: Tài liệu chiến lược của Bộ Nội vụ Liên bang Đức

Tages Schau

Tác giả: Grill Georg Mascolo

Dịch giả: Hiếu Bá Linh

27-3-2020

Một trang trong tài liệu chiến lược của Đức: Kịch bản “trường hợp xấu nhất”, có gần 1,2 triệu người chết.

Tài liệu chiến lược của Bộ Nội vụ Liên bang Đức dài 17 trang, với tựa đề “Làm thế nào chúng ta có thể kiểm soát COVID-19” được phổ biến rất hạn chế, chỉ được phân phát cho các Bộ khác và Thủ tướng Liên bang Đức sau ngày 18.3.

SARS-Cov-2 có tấn công não bộ? Một phần ba bệnh nhân có triệu chứng thần kinh

NTV

Dịch giả: Lê Quí Trọng Lê Quang Ngọ

11-4-2020

Theo các chuyên gia một số triệu chứng khi mắc phải Covid-19 chỉ rõ sự phân chia của não. Nguồn: DPA