Người Việt nay mai đừng trách ông Trump

  •  
  •  
  •  
  •  

Thục Quyên

29-6-2020

Ông Donald Trump hiện là tổng thống Hoa Kỳ (HK). Những người Mỹ gốc Việt bênh hay chống ông là điều bình thường, vì những quyết định cũng như cách hành xử của ông sẽ ảnh hưởng lên đời sống của họ và tương lai con cháu họ.

Hơn nữa, là công dân HK, họ có trong tay lá phiếu để ảnh hưởng khiến ông Trump có được tiếp tục làm tổng thống nữa không. Do đó, lưu tâm và tham dự vào những đánh giá đúng sai, khen chê, tâng bốc, hay nói tới những thói hư tật xấu của người đang ứng cử, điều khiển vận mạng quốc gia của họ thêm 4 năm nữa (và sẽ để lại những hậu quả lâu hơn) là hiện tượng bình thường.

Nhưng ông Trump thì liên quan gì đến những người Úc hoặc người Âu châu gốc Việt? Và ông Trump liên quan gì tới những người Việt đang sống tại Việt Nam?

Lẽ dĩ nhiên là cũng có, càng có mạnh trong thời buổi toàn cầu hóa này. Nhưng không phải ảnh hưởng trực tiếp lên họ mỗi ngày, như cuộc sống có đắt đỏ hơn không, số người thất nghiệp tăng hay giảm, hay ông Trump đang làm gì để chống lại virus corona vẫn còn tiếp tục hoành hành gieo rắc chết chóc… mà là ảnh hưởng của ông Trump trong thời gian đang giữ chức tổng thống Mỹ, với quyền hành của người đứng đầu cường quốc số một trên thế giới, có thể ảnh hưởng đến thế quân bình toàn cầu và ảnh hưởng đến quốc gia nơi họ đang sinh sống.

Về vấn đề uy quyền của tổng thống Mỹ, có thể lấy thí dụ của ông Obama lúc làm tổng thống và lúc sắp chấm dứt nhiệm kỳ: Trong thời gian 8 năm làm tổng thống nước Mỹ , Obama đã qua thăm Trung Quốc (TQ) ba lần. Hai lần đầu, ngày 15.11.2009 và ngày 10.11.2014 (dự Hội nghị APEC), dù có nhiều căng thẳng giữa Mỹ và Trung Cộng, Obama đã được Hồ Cẩm Đào và Tập cận Bình tiếp đón đúng lễ nghi. Nhưng lần thứ ba khi tới TQ để dự hội nghị thượng đỉnh G20, sau khi Hillary Clinton đã thua trong cuộc bầu cử tổng thống Hoa Kỳ, nghĩa là Obama chấm dứt nhiệm kỳ và đảng Dân chủ thất thế, thì Obama bị Tập cận Bình bỉ mặt bằng cách tạo cản trở để máy bay của ông không thể đậu vào đúng vị trí và Obama không thể rời máy bay bằng cầu thang trải thảm đỏ nghênh đón.

Tuy rằng phía TQ đổ lỗi cho trục trặc kỹ thuật, nhưng những nhân vật ngoại giao quốc tế đều đồng ý, đó là một sự trả thù có tính toán trước, vì Obama trong chuyến thăm Nhật và Việt Nam vào tháng năm trước đó, đã lên tiếng ủng hộ Nhật và Việt Nam tranh đấu giữ vững chủ quyền ở Biển Đông. Tập Cận Bình đã nắm lấy cơ hội vì biết không phải e ngại bất cứ một hậu quả nào đến từ Hoa Kỳ.

Tổng thống Mỹ có luôn luôn đối đầu Trung Quốc không?

So sánh vị tổng thống đương nhiệm và người tiền nhiệm thì phong cách đầy kịch tính của Trump khác xa sự điềm tĩnh, kín đáo của Obama, và cho cảm tưởng là họ sẽ luôn luôn hành xử hoàn toàn trái ngược. Nhưng so sánh một số việc họ đã làm thì sẽ thấy nổi bật lên một số điều tương tự, cho thấy vị thế của một ông tổng thống Hoa Kỳ cũng như mục đích chiến lược quốc gia, đã là cái khung giới hạn cách hành xử của họ. Thí dụ điển hình là những lời tuyên bố trong khi tranh cử và thái độ cũng như cách hành xử sau khi đắc cử của cả hai người:

Obama và Trump đều đã đến thăm Trung Quốc vào tháng 11 năm đầu tiên nhậm chức và chuyến đi của họ đều vấp phải sự chỉ trích vì mang nặng tính trọng vọng chủ nhà Trung Quốc. Cả hai tổng thống đều lập luận rằng, quyết định của họ là một phần trong chiến lược lớn nhằm thiết lập mối quan hệ mạnh mẽ hơn với TQ, đối thủ lớn nhất của Hoa Kỳ về mọi mặt trên thế giới.

Những chỉ trích nhắm vào những lời tuyên bố của họ trong khi tranh cử:

Năm 2008, Obama gay gắt buộc tội Trung Quốc đã thao túng tiền tệ, mà ông cho là nguyên nhân dẫn đến thâm hụt thương mại của Hoa Kỳ với nước này. Nhưng sau đó Obama đã chọn một con đường mềm mại vừa phải với Trung Quốc trong nhiệm kỳ đầu của mình, với hy vọng lôi kéo TQ ủng hộ các biện pháp trừng phạt đối với Iran hoặc chương trình hành động vì biến đổi khí hậu.

Còn Trump, trong suốt thời gian tranh cử năm 2016, đã tấn công mãnh liệt TQ, cáo buộc TQ thực hành thương mại không công bằng, bao gồm cả việc nhiều lần bán phá giá thép trên thị trường quốc tế. Chỉ trích cực mạnh của Trump đưa ra vào tháng 5 khi ông tuyên bố rằng sẽ không “tiếp tục cho phép Trung Quốc hãm hiếp đất nước chúng ta” qua việc thao túng tiền tệ.

Nhưng khi vào việc, trước chuyến thăm TQ lần đầu, Obama bận bịu việc tổ chức trong nước và sửa soạn ACA (Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hợp túi tiền) nên chưa kịp sửa sọan những kế hoạch rộng lớn để đặt vấn đề với Hồ Cẩm Đào, trong khi đó lại quyết định hoãn buổi gặp mặt Đức Đạt Lai Lạt Ma, điều mà người ta cho rằng để tránh đối đầu với TQ. Hành động này không làm trở ngại, hoặc có thể lại chính là lý do Ủy ban Nobel Na Uy đã quyết định trao Giải thưởng Nobel Hòa bình năm 2009 cho ông “vì những nỗ lực phi thường của ông nhằm tăng cường ngoại giao và hợp tác quốc tế giữa các dân tộc”. Đây là một trường hợp điển hình cách xử sự của quốc tế mà các nước nhược tiểu cần lưu ý.

Kết quả chuyến đi là TQ từ chối những yêu cầu chính của Obama liên quan đến Iran và nhân quyền. Cuộc trao đổi giữa Obama và các sinh viên Thượng Hải bị ngăn không được phát sóng rộng ra toàn quốc. Trong bản thông cáo báo chí chung, Obama đã nhắc đến tình trạng nhân quyền nhưng các ký giả không được phép đặt câu hỏi thêm.

Với Trump, mối quan hệ với TQ trong chuyến thăm đầu cũng là một sự đổi ngược những phát biểu tấn công gần như thô bạo của ông về sự mất cân bằng thương mại giữa hai quốc gia thành những thân thiện,vuốt ve tán tỉnh Tập Cận Bình, để mong TQ có hành động đối với Bắc Hàn. (Những diễn tiến sau đó với Bắc Hàn cho thấy Trump đã bị TQ và Bắc Hàn sỏ mũi).

Suốt chuyến đi, Trump tỏ vẻ tôn quý chủ nhà, rất hài lòng đắm mình vào các nghi lễ chào mừng của TQ và cũng đồng ý với yêu cầu không cho các ký giả có câu hỏi nào liên quan tới tuyên bố báo chí chung với Tập. Phát biểu của ông dành cho TQ về việc “lợi dụng” thương mại của Hoa Kỳ nhẹ nhàng hơn nhiều so với những gì ông thể hiện trong những buổi vận động tranh cử. Trump không hề một lần nhắc đến chữ Nhân quyền. Một nhượng bộ của TQ mà Trump được hưởng là gửi tweet vượt bức tường lửa vĩ đại của họ.

Tổng thống Mỹ và niềm mơ thoát nạn Trung Cộng của người Việt

Người Việt sống ở Việt Nam, ở Mỹ, hay ở những quốc gia khác trên thế giới, dù có nhiều khác biệt, nhưng mang cùng một nét tâm lý chung là sợ và căm ghét cực độ Trung Cộng. Mối lo bị tên láng giềng bất hảo nuốt trỏng, cộng thêm ý thức càng ngày càng tăng là nhà cầm quyền Việt Nam bất lực, không hy vọng có thể tự bảo vệ, khiến họ bấu víu vào giấc mơ vị tổng thống của cường quốc số một sẽ là người anh hùng, dám tuyên bố đương đầu và đủ sức diệt TQ, cái đầu tầu của Cộng sản, do đó Cộng sản Việt Nam sẽ thành rắn không đầu v.v…

Niềm hy vọng đã dấy lên năm 2011 khi chính phủ Obama bắt đầu chính sách xoay trục Châu Á-Thái Bình Dương để đối phó với sự trỗi dậy của Trung Quốc, thắt chặt quan hệ với những nước đồng minh truyền thống như Nhật, Hàn quốc và chú trọng đến việc mở rộng quan hệ với các nước châu Á khác như Ấn Độ, Singapore, Malaysia, Việt Nam…bằng việc đầu tư vào nhiều lĩnh vực quân sự, công nghệ.

Ngoài ra trụ cột trong chính sách xoay trục của Obama là Hiệp định đối tác thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) không cho TQ tham dự, với mục tiêu nêu ra là “không để cho các nước như Trung Quốc viết ra các quy tắc của nền kinh tế toàn cầu(1), đồng thời từ chối tham gia vào Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng Á châu (Asian Infrastructure Investment Bank) mà Bắc Kinh thành lập để tài trợ cho Sáng kiến Vành đai và Con đường.

Lời trách móc đầy bực tức của Hồ Cẩm Đào cho thấy Trung Cộng đã lập tức nhìn rõ ý đồ của Mỹ đằng sau thái độ lịch sự khiêm tốn của Obama (2)

[Hoa Kỳ] đã tăng cường triển khai quân sự ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương, tăng cường liên minh quân sự Mỹ-Nhật, tăng cường hợp tác chiến lược với Ấn Độ, cải thiện quan hệ với Việt Nam, thành lập chính phủ thân Mỹ ở Afghanistan, tăng cường bán vũ khí cho Đài Loan, và như vậy. họ đã mở rộng các tiền đồn và đặt các điểm áp lực lên chúng tôi từ phía đông, nam và tây.

Những động thái quân sự và ngoại giao của Obama đã tạo thêm rất nhiều chỗ dựa cho Mỹ và ít nhiều mang lại cho họ cái nhìn thiện cảm từ các nước Đông Nam Á và Nhật Bản trong vấn đề bảo đảm tự do hàng hải và tuân thủ luật pháp quốc tế (ở Biển Đông).

Tháng 1 năm 2017, HK thay đổi người lãnh đạo.

Ngay sau khi nhậm chức, Trump đã rút khỏi TPP và sau một thời gian thương lượng song phương với TQ không thành công, đã bắt đầu áp thuế đối với hàng hóa Trung Quốc để gây áp lực buộc Bắc Kinh phải tuân thủ các yêu cầu kinh tế của Mỹ. Chính sách của Trump đối với Trung Quốc khác với chính sách Obama ở chỗ, trong khi Obama áp dụng cách tiếp cận đa phương, thì Trump không những nhấn mạnh vào phương pháp đơn phương mà còn gây bất hoà với các nước đồng minh. Tuy nhiên, không nên quên rằng họ có chung một mục đích chiến lược là ngăn chặn Trung Quốc thiết lập quyền bá chủ ở châu Á-Thái Bình Dương.

Căng thẳng thương mại Mỹ-Trung đã bắt đầu từ thời Obama và đã tăng tốc rất nhanh với Trump để trở thành một cuộc chiến.

Tháng 9/2009 Obama áp thuế nhập khẩu bổ sung lên đến 35% trên lốp xe TQ với lý do bảo vệ công nhân trong ngành sản xuất lốp xe và “nhằm khắc phục sự đổ vỡ của thị trường, xuất phát từ tình trạng nhập khẩu lốp xe gia tăng“. Mỹ được Tổ chức thương mại Thế giới WTO ủng hộ, nên TQ uất ức, trả đũa bằng cách tiến hành điều tra chống phá giá đối với một số sản phẩm phụ tùng xe hơi và thịt gà nhập khẩu từ Mỹ. Kết quả việc tăng thuế không ngã ngũ có mang tới thắng lợi cho Mỹ hay không, nhưng Obama bị TNS Cộng Hoà Mitt Romney chỉ trích nặng nề.

Tuy nhiên, chỉ một năm sau khi Trump nhậm chức, ông đã tiếp tục theo chiều hướng đó và áp mức thuế 50 tỷ đô la Mỹ cho hàng hóa TQ dựa theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974, để ngăn chặn những gì Mỹ cho là hành vi thương mại không công bằng và hành vi trộm cắp tài sản trí tuệ.

Từ đó cuộc chiến thương mại giữa đôi bên tiếp tục leo thang và gây tổn hại cho cả đôi bên, nhưng trong thời gian tranh cử hiện nay, TT Trump bị đẩy vào thế không thể lui bước.

Người Việt và “tình trạng giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc”

Theo GS Keikichi Takahashi (3) thuộc đại học Osaka, bất kể ứng cử viên nào – Trump hoặc Biden – chiến thắng trong cuộc bầu cử tháng 11 sắp tới, cũng có rất ít khả năng có sự thay đổi về mục đích chiến lược của Hoa Kỳ. Chừng nào Bắc Kinh còn tìm cách thiết lập quyền bá chủ ở phía tây Thái Bình Dương, căng thẳng cao giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc sẽ còn kéo dài và trở thành một loại “tình trạng bình thường” mới. Và trong “tình trạng bình thường đó” điều có triển vọng xảy ra nhất là một thỏa ước chia chác quyền lợi giữa hai cường quốc.

Nếu Trump thắng cử, với tình trạng bất hòa với đa số các đồng minh, Mỹ sẽ khó nắm thế thượng phong để dành được nhiều phần lợi trong cuộc mặc cả với TQ.

Và với phương châm “Nước Mỹ trên hết” Trump sẽ chỉ có thể bảo vệ phần nào quyền lợi của nước Mỹ. Còn chuyện Trump “đánh tan Trung Quốc” hay “tiêu diệt Cộng sản” như một số người Việt mong muốn thì chẳng thể xảy ra.

Thật ra ông Trump cũng chưa từng bao giờ hứa những điều này. Vậy nay mai, những ai mộng ảo rồi vỡ mộng cũng đừng nên trách cứ ông.

_____

(1) https://obamawhitehouse.archives.gov/the-press-office/2015/10/05/statement-president-trans-pacific-partnership

(2) Robert Kagan, The World America Made,

(New York: Alfred A. Knopf. 2012), p 65.

(3) https://thediplomat.com/2020/06/how-unique-is-trumps-china-policy/

(4) How Trump’s first visit to China was similar to Obama’s

Bình Luận từ Facebook

10 BÌNH LUẬN

    • Ha ha ha… Đồng ý hoàn toàn. Trump chỉ giỏi đánh bằng cái mồm thôi, so với Tập mưu mô, xảo trá thì Trump chỉ là 1 đứa trẻ.

    • Người thắng là chính Trump vì những thương vụ của gia đình ông sẽ được đánh đổi bằng bất cứ gì có thể! Trong khi đó thì thế giới phần ai nấy lo vì Trump đã từ bỏ mọi cam kết trước đây với các định chế. Thêm nữa Trump sẽ ngày càng chứng tỏ quyền lực độc tôn bất kể hiến pháp, luật pháp…để bắt kịp…Tập!!!

  1. Đừng có hồ đồ vơ đũa cả nắm…! Mỹ đang tiến hành thương chiến để ép Trung Quốc đi vào lề lối hành xử đúng mực về kinh tế, đồng thời thách thức tham vọng bá quyền ở Biển Đông. Chưa biết kết quả thế nào, nhưng thế giới cần một nước Mỹ như thế. Hơn ai hết, Trump cho ta cảm giác, Mỹ không phải là con hổ giấy.

    • “Thương chiến” với chệt bằng cách bắt dân mình đóng thêm thuế tiêu thụ hàng nhập cảng của nó thì “thương chiến” cái nỗi gì! Bây giờ lại còn quay qua lạy luc nó mua dùm nông phẩm để mình có cơ hội đắc cử lần 2. Mắc cười quá đi thôi!

  2. Hay thì có hay, nhưng tác giả đang rơi vào tình trạng” đu dây” của lãnh đạo csvn.
    Xét về tâm lý thì bất cứ ai cũng đều phấn khích khi kẻ chuyên bắt nạt bị một người vả vào mặt. Trump đang là như vậy. Cần phải nói rõ luôn: thâm nho kiểu tàu vẫn mãi luôn là con trẻ với nước Mỹ, vì nước Mỹ để được như ngày nay thì cũng đã bao lần phải uốn lượn. Kinh nghiệm đầy mình mà còn có tính khiêm nhường ” hiếu học”
    Loạn xà bần tí

  3. Về vấn đề “Obama bị Tập cận Bình bỉ mặt” khi tới Thượng Hải để dự hội nghị thượng đỉnh G20 thì được những người tháp tùng với Obama ngày hôm đó giải thích như sau: Sau khi máy bay Air Force One đáp xuống, lực lượng bảo vệ Mỹ đã yêu cầu Tàu cộng phải cung cấp người lái xe thang biết nói tiếng Anh để dễ dàng đối thoại trong trương hợp khẩn cấp. Tàu cộng đề nghị để một người nói được tiếng Anh ngồi bên cạnh tài xế vì không thể kiếm đâu được người lái xe biết nói tiếng Anh. Phe Mỹ không chịu vì cho rằng trong trường hợp khẩn cấp mà phải qua trung gian thông dịch viên sẽ mất rất nhiều thời gian. Tàu cộng bị chạm tự ái nên hai bên giằng co mất khá nhiều thời giờ. Thấy phải chờ lâu, Obama quyết định đi xuống băng cửa dưới bụng (phía trước) máy bay. Nên nhớ Obama là loại người đi ăn bún chả ở quán bình dân bẩn thỉu bên VN khi còn đang đương vị tổng thống. Điều đó cho thấy ông ta không phải loại người cầu kỳ hay đòi hỏi cao sang. Báo chí thế giới bình luận đủ kiểu về vụ xảy ra ở phi trường này, nhưng suy cho cùng Tàu cộng là kẻ bị bỉ mặt chứ không phải Obama vì đã có những hành động giống ấu trĩ trong một tình huống cả thế giới đang để mắt nhìn. Các quan chức Tàu cộng ở phi trường Thượng Hải sau này có giải thích để đả phá các xuyên tạc của báo chí nhưng phe Cộng Hòa Mỹ lại khai thác tối đa theo chiều hướng xấu, không cần biết đó là việc có liên quan đến danh dự nước Mỹ.

    • Hoàn toàn đồng ý với anh, vụ này cho thấy sự nhỏ nhen, ti tiện của bọn Tàu. Cộng sản đổ phân pha nhớt vào nhà những người bất đồng chính kiến, thì CS xấu chứ không phải những người kia xấu. Bọn Tàu căm Obama, chúng tìm đủ mọi cách để sỉ nhục ông. Nếu Tập đối xử tử tế với Obama thì mới sợ.

  4. Cám ơn bạn Kyle Tran,
    Bạn đã cung cấp chi tiết cho tôi hiểu rõ thái độ kiêu căng và hống hách của TQ khi đón tiếp cựu TT Obama ở phi trường Thượng Hải (Hội Nghị G20, 2016). Tôi hiểu Hiệp Ước Thương Mại TPP 2016 của Obama đã khiến cho TQ lo sợ vô cùng vì TQ sẽ từ từ bị 12 quốc gia thay thế vị trí dần trong tương lai. Mr. Trump lên cầm quyền 2017 đã vội vã xé bỏ Hiệp Ước này khiến cho TQ mừng thầm trong bụng.
    Một hình ảnh khác trong buổi lề bế mạc Hội Nghị Thượng Hải làm tôi chú ý đó là màn vũ đạo Ba Lê múa trên mặt nước của vũ công TQ. Màn này chứng tỏ cho thế giới biết rằng TQ sẽ chiếm trọn Biển Đông làm cái ao làng của riêng họ và con cháu họ sẽ mặc sức múa may tung hoành tự do trên vùng biển đó, không ai được phép ngăn cản. Họ thù ghét Obama bởi vì ông TT này ủng hộ và giúp Phi Luật Tân sửa soạn hồ sơ kiện TQ ra tòa án Trọng Tài Quốc Tế 2016. Phiên Tòa này long trọng công khai tuyên bố phủ nhận chủ quyền TQ trong vùng “Lưỡi Bò Chín Đoạn” và tất cả các hòn đảo nhân tạo do TQ bồi đắp trong HS-TS của VN là bất hợp pháp, đi ngược lại Công Pháp Quốc Tế (UNCLOS 1982).
    Tôi là công dân Canada, không cầm lá phiếu bầu TT Mỹ, cho nên những gì ông Trump làm trong suốt 3 năm qua là do dân chúng Mỹ lựa chọn cho phép ông làm, gieo Nhân thì hái Quả, hiện giờ hơn 2,5 triệu người bị lây nhiễm Virus Corona và hơn 125,000 ca tử vong trong vòng 4 tháng, đại dịch Covid-19 vẫn còn hoành hành khắp nước Mỹ. Đó là cái giá dân chúng Mỹ phải trả sau khi lựa chọn một lãnh tụ mang tai tiếng nhiều không kể xiết. Chưa hết, cơn khủng hoảng kinh tế mới chỉ bắt đầu khi mà hơn 40 triệu người dân Mỹ bị thất nghiệp dài dài, đe dọa tương lai bọn trẻ. Rồi vấn nạn kỳ thị chủng tộc lâu đời nổ bùng lan tràn khắp nước Mỹ xem ra chưa thể xoa dịu được. Bao nhiêu đó đủ để đánh giá và so sánh Obama và Trump được chưa ?

    • Những tin tức và hiểu biết của bạn thật đáng nể. Tiếc là còn bao nhiêu bài của các TG có chứng cứ, phân tích hết sức cặn kẽ, thuyết phục cũng trên TD này mà còn rất nhiều người vẫn không hiểu ra thì với vài dòng của bạn thì người hiểu càng hiểu hơn còn người không hiểu…chỉ như nước đổ đầu vịt!!!

BÌNH LUẬN

Xin bình luận ở đây
Xin nhập tên của bạn ở đây